Trump Cumartesi günü yaptığı açıklamada, boğazın yeniden açılmaması halinde İran'ın enerji santrallerini "en büyüğünden başlayarak yok edeceğini" ilan etmişti. İran tarafı ise olası bir saldırıya karşı Basra Körfezi'nin tamamını deniz mayınlarıyla kapatma tehdidinde bulunuyor.
İran'dan mayınlı abluka tehdidi geldi
İran'ın üst düzey güvenlik organı Savunma Konseyi, yeni bir açıklama yayımlayarak düşman olmayan ülkelerin boğazdan geçişinin yalnızca İran ile koordinasyon halinde mümkün olacağını duyurdu. Konsey, ABD'nin İran kıyılarına veya adalarına saldırması durumunda Hürmüz Boğazı dahil tüm Basra Körfezi'nin kıyıdan konuşlandırılabilir sürüklenen mayınlarla döşeneceği uyarısında bulundu.
Bu senaryonun gerçekleşmesi halinde yalnızca boğazın değil, pratikte tüm körfezin bloke edileceği ve sorumluluğun saldırgana ait olacağı vurgulandı.
Küresel piyasalar sarsılıyor
Tırmanan gerilim, dünya borsalarını ve enerji piyasalarını doğrudan etkiliyor. Brent petrol fiyatı Pazartesi günü yüzde 1'in üzerinde artarak varil başına 113,40 doları aştı. Asya borsalarında ise sert satışlar yaşandı; Japonya'nın Nikkei endeksi yüzde 3,5, Güney Kore'nin Kospi endeksi ise yüzde 6,5 değer kaybetti.
Avrupa cephesinde de tablo parlak değil. Londra'nın FTSE 100 endeksi yüzde 2'nin üzerinde geriledi; Almanya ve Fransa borsaları da benzer düşüşler kaydetti.
İsrail cephesinde Lübnan operasyonu genişliyor
İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), İran ve Hizbullah'a karşı birkaç hafta daha çatışma öngördüğünü açıkladı. Lübnan'daki Hizbullah'a yönelik saldırıların genişletilmesi planları da onaylandı; bu gelişme büyük çaplı bir kara harekatı endişelerini beraberinde getiriyor. İsrail ordusu, Güney Lübnan'daki stratejik Kasmiye Köprüsü'nü vurarak bölgedeki lojistik hatları kesmeye yönelik adımlar attı.
Körfez ülkeleri arasında derin görüş ayrılıkları var
Trump'ın ültimatomu ve İran'ın tehditleri arasında kalan Körfez ülkeleri ortak bir tutum sergileyemiyor. BAE, İran'ın yanlış hesaplamalarının kendilerini Washington ile daha yakın güvenlik bağları kurmaya ittiğini açıkça ifade ederken, Suudi Arabistan iki İranlı diplomatı sınır dışı etti. Arabuluculuk geleneğiyle bilinen Umman ise ABD'nin dış politikasının kontrolünü kaybettiğini savunarak tüm tarafları müzakere masasına çağırdı.
İngiltere'de yaşam maliyeti krizi kapıda
Savaşın ekonomik yansımaları İngiltere'yi de vuruyor. Başbakan Keir Starmer, Maliye Bakanı Rachel Reeves ve İngiltere Merkez Bankası Başkanı ile birlikte acil bir Cobra toplantısı düzenleyeceğini açıkladı. Çatışmanın başlamasından bu yana İngiltere'deki sabit faizli ipotek anlaşmalarının yaklaşık beşte biri piyasadan çekilirken, çiftçi birliği başkanı Tom Bradshaw gübre ve enerji maliyetlerindeki artışın gıda fiyatlarını doğrudan etkileyeceği uyarısında bulundu.
