Son Mühür - Ev sahibi olmak, pek çok kişi için önemli bir dönüm noktasıdır. Ancak alım sürecinde gerekli araştırmaların yapılmaması, ileride ciddi hukuki problemlere neden olabiliyor. Gayrimenkul hukukunda sıkça rastlanan hatalar arasında tapu kayıtlarının detaylı incelenmemesi, iskan durumunun kontrol edilmeden satın alma işleminin gerçekleştirilmesi ve ödemelerin elden yapılması gibi hususlar öne çıkıyor.
Bu yazıya dikkat
Tapu belgesinde bulunan “kat irtifakı” ya da “kat mülkiyeti” ifadeleri, alıcıların sıklıkla gözden kaçırdığı önemli ayrıntılardan biri. Avukat Orhan Bozdere, TGRT Haber’e yaptığı açıklamada bu detayın taşıdığı önemi şu sözlerle dile getirdi:
“Tapuda ‘kat irtifakı’ yazıyorsa bina hâlâ inşaat aşamasındadır. ‘Kat mülkiyeti’ ise tam mülkiyet hakkının kazanıldığını gösterir. Bu ayrım, gayrimenkulün yasal durumunu doğrudan etkiler.”
Bozdere, ayrıca tapu üzerinde yer alabilecek ipotek, haciz veya şerh gibi kayıtların Tapu Müdürlüğü aracılığıyla mutlaka kontrol edilmesi gerektiğini vurguladı. Aksi takdirde, önceki mal sahibinin borçlarının yeni alıcıyı mağdur edebileceğine dikkat çekti.
Kritik uyarı
Gayrimenkul bedelinin elden ödenmesi, ileride ispat açısından büyük riskler taşıyabiliyor. Bozdere, bu konuda şu şekilde uyarıda bulundu:
“Ev bedelinin tamamı banka aracılığıyla gönderilmelidir. Elden yapılan ödemelerde, ileride çıkabilecek davalarda ispat yükü büyük zorluk yaratır.”
''Gerçek bedeli gösterin''
Bozdere, son dönemde vergi dairelerinin gayrimenkul satışlarını yakından takip ettiğini hatırlatarak, tapuda düşük bedel gösterilmesinin hem cezai yaptırımlara hem de hukuki sonuçlara yol açabileceğini belirterek, “Tapuda beyan edilen rakam, satış bedeliyle uyumlu olmalı. Farklılık, ciddi vergi cezalarına yol açabilir.” dedi.
Ev kiralamayı düşünenler için de benzer risklerin geçerli olduğunu ifade eden Bozdere, kira sözleşmesindeki her maddenin dikkatle incelenmesi gerektiğini belirterek şu uyarıda bulundu:
“Kiralanan evin sahibinin gerçekten malik ya da vekil olup olmadığı, tapu belgesi veya vekaletnameyle mutlaka doğrulanmalı.”
Bozdere’ye göre, sözleşmede depozitonun kira bedeli olarak gösterilmesi, depozitonun iade sürecini doğrudan etkiliyor:
“Eğer sözleşmede depozito kira bedeli olarak yazılmışsa, fesih halinde o günkü kira bedeli kadar iade yapılır. Aksi halde yalnızca ödenen miktar geçerlidir.”
