Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail ile İran arasında yaşanan sıcak çatışmalar, bölgedeki deniz trafiğini doğrudan etkiliyor. İnternet üzerinde uluslararası nakliye firmaları, ekonomistler ve vatandaşlar boğazın tamamen kapanıp kapanmadığını yoğun bir şekilde araştırıyor. Özellikle petrol ve doğal gaz sevkiyatında kilit bir rol oynayan bu dar su yolundaki her kriz, küresel piyasalarda büyük dalgalanmalara yol açıyor.
Resmi kaynaklardan boğazın tamamen trafiğe kapatıldığına dair kesin bir açıklama henüz gelmedi. Ancak bölgedeki gemi geçişleri uzun bir süredir normal seyrinde ilerlemiyor. Uzmanlar, teknik olarak su yolunun açık göründüğünü fakat mevcut güvenlik riskleri sebebiyle bölgede fiili bir kısıtlamanın söz konusu olduğunu belirtiyor. Şubat ayının sonlarından bu yana yaşanan askeri gerilimler, ticari gemilerin rotalarını mecburen değiştirmesine ve küresel tedarik zincirinde devasa aksamalara neden oluyor. Sigorta maliyetlerinin katlanması ve güvenlik endişeleri, bölgeden geçiş yapan gemi sayısında çok ciddi bir düşüşe sebep oluyor.
Hürmüz Boğazı nerede? dünya enerji ticareti için önemi
Basra Körfezi çıkışında yer alan bu stratejik dar su yolu, Orta Doğu ülkelerinde üretilen devasa miktardaki enerjiyi Umman Denizi üzerinden açık okyanuslara bağlıyor. Küresel ekonomi için adeta can damarı işlevi gören bu hayati enerji koridorunun taşıdığı stratejik önem şu şekilde sıralanıyor:
-
Dünyadaki günlük toplam petrol tüketiminin yüzde 20 gibi devasa bir kısmı bu geçitten sağlanıyor.
-
Günde ortalama 20 milyon varil peetrol bu rota üzerinden uluslararası pazarlara ulaşıyor.
-
Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Irak ve İran petrolü buradan Asya ülkelerine taşınıyor.
-
Katar devletinin ürettiği sıvılaştırılmış doğal gazın tamamı bu hat üzerinden dünyaya açılıyor.
-
Bölgedeki enerji sevkiyatının en büyük alıcıları arasında Çin, Hindistan, Japonya ve Güney Kore bulunuyor.
Hürmüz Boğazı son durum 2026
Bölgedeki kriz aslında 28 Şubat tarihinde atılan karşılıklı askeri adımlarla tırmanmaya başladı. İran yönetimi, kendisine yönelik saldırılara misilleme olarak bu ülkelerle bağlantısı bulunan ticari gemilere Hürmüz Boğazı kapılarını fiilen kapattı. Bu misilleme kararı sadece Orta Doğu ülkelerini değil, aynı zamanda buradan gelen enerjiye bağımlı olan Batılı devletleri de büyük bir paniğe sürükledi. Bölgede NATO gibi dev ittifaklar arasında da enerji güvenliğinin nasıl sağlanacağına dair derin fikir ayrılıkları yaşanıyor. Ayrıca 28 Mart tarihinde Yemen üzerinden ateşlenen füzeler, Babül Mendeb Boğazı gibi diğer alternatif deniz yollarındaki riskleri de zirveye taşıdı.
