Uzun yolculukların kendine has bir ritüeli vardır ve bu ritüeller yolcuya her zaman bir nebze teselli sunar. Fakat günümüzün getirdiği zorlu ekonomik koşullar, ulaşım hizmetlerindeki ince detayların birer birer kaybolmasına zemin hazırlıyor. Sektör temsilcileri bu durumu aşmak için hiç istemeseler de radikal yollar aramak zorunda kalıyor.
Ege'den Yola Çıkanlara Kötü Haber
İzmir Otogarı'nda otobüs bekleyenlerin o heyecanlı telaşına bir süredir ciddi bir hüzün eşlik ediyor. Eskiden hostların güleryüzle dağıttığı atıştırmalık sepetleri yavaş yavaş ortadan kayboldu. İzmirliler için memlekete ya da tatile gitmek, bilet fiyatlarındaki artışın yanı sıra araç içindeki o küçük lükslerin de buharlaşması anlamına geliyor. Dernek başkanlarının ortak derdi belli: Kazançlar giderleri ucu ucuna bile karşılamıyor. Kars örneğinde olduğu gibi bir aracın sadece gişe ve köprü masrafı binlerce lirayı aşarken, firmaların omuzlarındaki bu devasa yük doğrudan tüketici deneyimini baltalıyor.
Araç Tamiri Servet Değerinde
Yolcu olarak o yumuşak koltuklarda uyurken, aracın yolda kalmaması için harcanan rakamları tahmin etmek güç. Sektör içinden gelen feryatlar, bir otobüs lastiğinin 30 bin liralara fırladığını, motor yaptırmanın ise 600 bin liralık dev bir faturaya ulaştığını gösteriyor. Usta bulmak ise bambaşka bir çile; sırf araca baksın diye ustaya 50 bin lira ödemek zorunda kalıyorlar. Haliyle, biletten kazanılan o kısıtlı gelir de doğrudan sanayiye ve yedek parçaya gidiyor. Durum böyle olunca bedava çay ya da kahve servisi yapmak esnaf için hayalden öteye gidemiyor.
Uçak Tarzı Ücretli Servis Başlıyor
İzmir gibi yolcu trafiğinin aşırı yoğun olduğu bir bölgede, online bilet uygulamalarının kestiği komisyonlar da otobüs firmalarının belini kırıyor. Hiçbir operasyonel risk almayan bu dijital yapılar, yüzde 13 gibi rakamları kasasına indirirken işletmeciyi yalnız bırakıyor. Eyüp Fatih Bay'ın açıkça uyardığı nokta tam da burası. Eğer sistem bu şekilde dönmeye devam ederse, İzmirliler otobüs yolculuklarında su içmek istediklerinde bile cüzdanlarını açmak zorunda kalacaklar. Uçak konsepti artık karayollarına iniyor.
