Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar'ın yayınladığı 2026 kurbanlık raporu, İzmir piyasasının da röntgenini çekiyor. Bayraktar'ın ifadelerine göre, kurbanlık alım satımları basit bir alışverişin çok ötesinde. Yem endüstrisinden başlayarak veteriner gözetimine, lojistik operasyonlardan belediye yer kiralarına, deri sanayisinden sakatat borsasına kadar geniş bir ticari ağ besleniyor. Ülke genelindeki bu hareketliliğin toplam hacmi 192 milyar lirayı bulacak. Sadece kesimhanelere ve kasaplara akacak para 8,2 milyar lira civarında. Toplamda 3,3 milyon büyükbaş ve küçükbaş hayvanın kesilmesi öngörülüyor. İzmirli üreticiler, metropol pazarının avantajını kullanarak bu dev bütçeden ciddi bir pay almayı planlıyor.
Kilo fiyatları 400 lirayı aştı
İzmir'deki kurban pazarlarında el sıkışmak eskisinden daha zor. Büyükbaş hayvanların canlı kilogram ortalaması Türkiye genelinde yüzde 36,9 tırmanarak 411,19 lira seviyesine yükseldi. Küçükbaş kurbanlıklardaki canlı kilogram bedeli ise 397,61 lira olarak belirlendi. Küçükbaşta yaşanan yıllık fiyat zıplaması yüzde 29,3 oranında. Büyükbaş bir dana veya tosun almak isteyen İzmirli gruplar, 120 bin lira ile 450 bin lira arasında devasa bütçeler hazırlamak zorunda. Tek başına kurban kesecek olanların tercih ettiği küçükbaş hayvanlar 15 bin liradan alıcı bulmaya başlıyor ve 45 bin liraya kadar çıkıyor. Türkiye'nin en pahalı pazarı konumundaki İstanbul Avrupa Yakası'nda ise büyükbaş canlı kilogram fiyatları 480-520 lira aralığında seyrederek rekor kırıyor.
Girdi maliyetleri fiyatları uçurdu
Tezgâhtaki etiketlerin yüksek olmasının başlıca nedeni ahırdaki gider kalemleri. Tarım ve hayvancılık işçilerinin brüt asgari ücret bedeli yüzde 27'lik farkla 33 bin 30 liraya dayandı. En kaba yem olan samanın ton fiyatı yüzde 106,3 gibi korkunç bir artış yaşayarak 7 bin 768 lira oldu. Hayvanın gelişimi için şart olan besi yeminin maliyeti 17 bin 673 liraya fırladı. Kuru yoncanın bedeli 14 bin 910 lira olarak hesaplanıyor. İzmir'in Doğu bölgelerine uzaklığı nakliyeyi kâbusa çeviriyor. Kars'tan Ankara'ya çekilen 80 bin liralık nakliye faturasının İzmir hattında çok daha yüksek olması üreticiyi perişan ediyor. Elektrik ve mazot gibi enerji kalemleri de bel büküyor. Çadırların toplanacağı bayram sonrasında satılamayan hayvanlar için besicilerin tüm gözü Et ve Süt Kurumu'nda. Üretici, kurumun hayvanları mağduriyet yaşatmadan satın almasını istiyor.
