Son Mühür / Atakan Başpehlivan İzmir Elektronikçiler Odası’ndan (İZELKO) Başkanı Çetin Akbıyık, Ahilik Haftası ile ilgili çarpıcı değerlendirmelerde bulunarak, 'Bir Ahi müşterisini tartıda kandırmıyorsa, dijital platform da fiyatlama, sıralama ve öneri sistemleriyle tüketiciyi yanıltmamalı' şeklinde konuştu.
Çetin Akbıyık: Dün mesele doğru tartmaktı, bugün doğru yönlendirmek
Ahilik Haftası ile ilgili yaptığı açıklamasında yapay zeka ve algoritma vurgusu yapan İzmir Elektronikçiler Odası Başkanı Çetin Akbıyık, "Şed kuşanmanın, geleneksel törenlerin ve esnaf ziyaretlerinin elbette kültürel bir değeri vardır. Ancak Ahiliği yalnızca bunlarla tarif edersek özünü eksik bırakırız. Esas miras; işini doğru yapmak, müşterinin hakkını gözetmek ve kazancı ahlakla buluşturmaktır.
Ahilik dükkânın kapısında başlayıp tezgâhta bitmemeli; yazılımın koduna, yapay zekânın algoritmasına kadar girmelidir. 13’üncü yüzyılın çarşısında ahlak teraziyi doğru tutuyordu; bugün aynı ölçü algoritmalarda olmalı. Bir Ahi müşterisini tartıda kandırmıyorsa, dijital platform da fiyatlama, sıralama ve öneri sistemleriyle tüketiciyi yanıltmamalı. Esnaf müşterisinin bilgisizliğini kazanca çevirmiyorsa, algoritma da insanın zaaflarını ticari avantaja dönüştürmemeli.
Dün mesele doğru tartmaktı, bugün doğru yönlendirmek. Yapay zekâda şeffaflık, veri güvenliği, insan denetimi ve hesap verebilirlik artık meslek ahlakının da konusudur. Yapay zekânın vicdanı yok; vicdanı onu yazan ve kullanan insan taşır. Teknoloji büyüdükçe sorumluluk da büyümeli. Veri, fiyatlama, reklam ve tüketici davranışlarının kullanımı yeni bir meslek etiği gerektiriyor. Teknolojik güç, toplumsal sorumluluktan ayrı düşünülemez” dedi.
"Ahiliği geleceğe taşıyacağız"
Son olarak, ahilik geleneğini geleceğe taşımak için sonuna kadar çalışacaklarını vurgulayan Başkan Akbıyık, konuyla ilgili yaptığı açıklamasında şu ifadeleri kullandı: “Müşteri telefonunu ya da bilgisayarını bırakırken yalnızca cihazını değil, özel hayatını da emanet ediyor. O emaneti korumak, gereksiz ürün satmamak, değiştirilmeyen parçayı değiştirilmiş gibi göstermemek, kaliteli parça kullanmak, fiyatı açık söylemek ve satış sonrasında işinin arkasında durmak Ahiliğin bugünkü karşılığıdır.
Elektronik atıkları doğru değerlendirmek de aynı anlayışın parçasıdır; görevimiz müşteriye olduğu kadar çevreye karşı da sürüyor. Dünün ustası çırağını tezgâhta yetiştiriyordu; bugün teknisyen genç elektronikçiyi, deneyimli yazılımcı genç geliştiriciyi yetiştiriyor. Bilgiyi aktarmak kadar o bilginin hangi amaçla ve hangi sınırlar içinde kullanılacağını öğretmek de önemlidir. Teknolojiyi geliştireceğiz, yazılım üreteceğiz, yapay zekâyı daha ileriye taşıyacağız. Ama insanı ve hakkı merkezin dışına çıkarmayacağız. Ahiliği geçmişten teslim aldık; geçmişte bırakmak için değil, geleceğe taşımak için"
