Son Mühür/ Osman Günden- Ege, Türkiye'nin su ürünleri ve hayvansal mamuller dış ticaretinde tahtını kimseye bırakmıyor. Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği, 2026 yılının ilk yarısında performansını geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 16 yukarı taşımayı başardı. Bölge ihracatçıları altı ayda tam 949 milyon dolarlık dövizi ülkeye getirdi. Bu rakam, Türkiye genelinde yapılan sektör ihracatının neredeyse yarısı anlamına geliyor. Ege, lokomotif rolünü bir kez daha tescilledi.
Yumurtada rekor sıçrama, kanatlı ve sütte maliyet baskısı
Sektörün performans verilerini açıklayan Birlik Başkanı Ufuk Atakan Demir, hem Türkiye genelinde hem de Ege özelinde çarpıcı dalgalanmalara dikkat çekti. Türkiye genelinde su ürünleri ihracatı birim fiyatların da desteğiyle yüzde 14 artarak 1 milyar 110 milyon dolara ulaştı.
Dönemin en radikal yükselişi ise yumurta sektöründe yaşandı. Kota artışları ve kuş gribi kısıtlamalarının kalkması, piyasayı adeta uçurdu. Türkiye genelinde yumurta ihracatı yüzde 70 artarken, Ege'de bu oran yüzde 131 gibi rekor bir seviyeye ulaştı. Egeliler sadece yumurtadan 98 milyon dolar kazandı.
Madalyonun diğer yüzünde ise küresel rekabet ve kısıtlamaların getirdiği kayıplar var. Kanatlı eti ihracatı kısıtlamalar yüzünden Ege'de yüzde 19, Türkiye genelinde ise yüzde 41 eridi. Süt ve süt ürünleri de artan yerel maliyetlerin kurbanı oldu. Dünya fiyatlarıyla rekabet etmekte zorlanan Egeli süt üreticilerinin ihracatı yüzde 31 azalarak 17 milyon dolara geriledi. Bal ihracatı ise Ege'de küçük bir kayıpla 7 milyon dolar seviyesinde kaldı.
Demir, üreticilerin uzun süredir kronikleşen sorunlarla boğuştuğunu gizlemedi. Zorluğa rağmen üretim sürüyor. Birlik, şu sıralar bürokratik engelleri aşmak adına veteriner sağlık sertifikası olmayan ülkelerle yoğun bir diplomasi trafiği yürütüyor.
Hedef 2 milyar dolar
Ege'nin 2026 sonu ajandası oldukça net. Yılı 2 milyar dolarla kapatmak istiyorlar. Türkiye genelinde ise hedef 4,3 milyar dolar olarak koyulmuş durumda. İhracatçılar bu rakamlara ulaşmak için yılın ikinci yarısında kıtalararası bir tanıtım taarruzuna kalkışıyor.
Eylül ayından itibaren Singapur'daki Dünya Yumurta Konferansı'ndan Fransa'daki dev SIAL Paris Fuarı'na, Çin'deki deniz ürünleri fuarlarından İspanya'daki Conxemar'a kadar geniş bir coğrafyada Türk ürünleri sergilenecek. İç pazarda da Muğla Arıcılık Kongresi ve Yumurta Zirvesi gibi sektörel buluşmalarda aktif rol alınacak.
"Turkish Seafood" küreselleşiyor
Ticaret Bakanlığı'nın desteklediği TURQUALITY projeleri, Türk su ürünlerinin dünyadaki imajını kökten değiştirmeyi amaçlıyor. Ege, İstanbul ve Akdeniz İhracatçı Birlikleri ortaklığıyla yürütülen "Turkish Seafood" projesi, rotayı doğrudan küresel ölçekteki satın almacılara ve şeflere kırdı.
Özellikle ABD pazarında agresif bir tanıtım stratejisi izleniyor. Barcelona, Boston ve Amsterdam'daki dünyanın en prestijli fuarlarında tadım etkinlikleri düzenleyen birlik, dünyaca ünlü şefler ve sosyal medya influencer'ları ile iş birlikleri yapıyor. Uluslararası sektörel dergiler ve dijital mecralar üzerinden Türk balığı dünya sofralarına markalı bir şekilde sunuluyor.
