Son Mühür/ Merve Turan - İzmir Körfezi’nin ekolojik geleceğini güvence altına almak amacıyla düzenlenen “2025 Körfez Buluşması”, sivil toplum örgütleri, bilim insanları ve İzmir Büyükşehir Belediyesi temsilcilerini bir araya getirdi. Toplantıda arıtma yatırımları, dip tarama çalışmaları ve modifiye kil uygulamaları başta olmak üzere Körfez’e yönelik yürütülen stratejik adımlar paylaşıldı.
Toplantı Tarihi Bergama Vapuru’nda yapıldı
İZDENİZ ile İzmir Sivil Toplum Örgütleri Platformu iş birliğinde düzenlenen buluşma, Tarihi Bergama Vapuru’nda gerçekleştirildi. Programa İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Dr. Levent Zafer Yıldır, İSTÖP–KONFED–KONVAK Genel Başkanı Mehmet Aydoğan, İZDENİZ Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Işıkhan Güler, İZDENİZ Genel Müdürü Gökhan Marım, İZSU Genel Müdürü Gürkan Erdoğan ile sivil toplum temsilcileri ve akademisyenler katıldı. Toplantıda Körfez’de son iki yılda sağlanan iyileşmenin bilimsel dayanakları değerlendirilirken, önümüzdeki döneme ilişkin hedefler masaya yatırıldı.
“Gediz Nehri Körfez’in en büyük kirletici kaynaklarından biri”
İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Dr. Levent Zafer Yıldır, Körfez’e ulaşan kirliliğin ana kaynaklarından birinin Gediz Nehri olduğunu vurgulayarak şunları söyledi: '275 kilometre uzunluğundaki Gediz Nehri, dört farklı ilden geçerek Körfez’e ulaşıyor ve geldiği son noktada ne yazık ki çok ciddi bir kirlilik yükü taşıyor. Gerekli arıtma süreçleri çalışmadığı, kontroller ve denetimler yerine getirilmediği için bu kirlilik her geçen gün artıyor. Üstelik bu denetimleri yapma yetkisi yerel yönetimlerde değil. Önümüzdeki dönemde bu yetki meselesinin yeniden tartışılması gerektiğini düşünüyorum. Çünkü bugün geldiğimiz noktada Gediz’in kirletilmeye devam edildiğini üzülerek görüyoruz. UNESCO’nun önerdiği ve bilim insanlarıyla birlikte geliştirdiğimiz modifiye kil uygulaması konusunda da sizleri bilgilendireceğiz. Körfez üzerinde çok daha sıkı bir kontrol mekanizması kurmak için hem uydu hem drone izleme sistemlerini devreye aldık. İZSU ekiplerimiz büyük bir özveriyle çalışıyor; geçmiş yıllarda yaşadığımız kirlilik ve koku sorunlarına kıyasla önemli bir mesafe aldık. Ancak bakanlık düzeyinde yürütülmesi gereken çalışmalar henüz başlamış değil” dedi.
“Körfez yalnızca belediyenin sorumluluğu değildir”
Bayraklı açıklarında görülen kirliliğe de değinen Yıldır, kaynağı deniz araçları olarak değerlendirilen bu atığın Körfez’de ciddi bir kirlilik yarattığını ifade etti. Denizlerde yetkili üç bakanlığın bulunduğunu hatırlatan Yıldır, kalıcı çözümler için merkezi idarenin desteğinin hayati önemde olduğunu söyledi. Körfez’in İzmir’in kimliği ve geleceği olduğunu vurgulayan Yıldır, bilim insanları ve sivil toplumun desteğiyle Körfez’in yeniden en iyi haline kavuşturulabileceğini ifade etti.
“Bilim insanlarıyla birlikte çözüm üretilecek”
İSTÖP–KONFED–KONVAK Genel Başkanı Mehmet Aydoğan ise 21 bilim insanıyla birlikte Körfez sorununa katkı sunmak için bir araya geldiklerini belirtti. Aydoğan, bu çalışmanın İzmir’de sivil toplum ile yerel yönetimlerin bilimsel temelde ortak üretim yaptığı örnek bir model olacağını ifade etti.
Altyapı yatırımları ve dere temizliği anlatıldı
İZSU Genel Müdürü Gürkan Erdoğan, son dönemde hayata geçirilen 2,5 milyar liralık altyapı yatırımları hakkında bilgi verdi. Alsancak, Konak, Karataş ve Karabağlar’da yağmur suyu ve kanalizasyon hatlarının ayrıştırıldığını, böylece taşkın riskinin azaltıldığını aktaran Erdoğan, Körfez’e ulaşan 33 derede her yıl düzenli temizlik çalışması yapıldığını, bu çalışmalarda yaklaşık 100 bin ton malzemenin çıkarıldığını söyledi.
Çiğli Atık Su Arıtma Tesisi yeniden belgesine kavuştu
Erdoğan, İzmir’de oluşan atık suyun yüzde 96’sının Çiğli Atık Su Arıtma Tesisi’nde arıtıldığını belirtti. Dördüncü fazın tamamlanarak devreye alındığını, eski fazlarda ise kapsamlı yenileme yapıldığını ifade eden Erdoğan, tesisin 2019 yılında kaybettiği geçici faaliyet belgesinin yeniden alındığını ve tesisin anlık olarak denetlendiğini kaydetti.
Alg patlamalarına müdahale süresi 48 saate indi
İZDENİZ Genel Müdürü Gökhan Marım, alg patlamalarına yönelik yürütülen bilimsel çalışmalar hakkında bilgi verdi. UNESCO tarafından doğrulanan modifiye kil yöntemiyle balık ölümlerinin iki gün içinde kontrol altına alınabildiğini belirten Marım, doğru zamanda yapılan müdahalelerle koku şikâyetleri ve balık ölümlerinin yüzde 80 azaldığını aktardı.
Körfez’de sığlaşma ve sediman riski
İZDENİZ Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Işıkhan Güler, Körfez’de uzun yıllardır devam eden sığlaşma ve sediman birikimi sorununa dikkat çekti. Müdahale edilmemesi halinde Körfez’in dolaşım kapasitesinin daha da zayıflayacağını belirten Güler, büyük ölçekli dip tarama projeleri ve çıkarılacak malzemenin değerlendirilmesine yönelik yapay ada önerisini paylaştı.
Körfez için ortak irade vurgusu
Toplantının sonunda sivil toplum temsilcileri, İzmir Körfezi’nin sağlıklı bir ekosisteme kavuşması için bilim kurulunun önerilerinin izlenmesi, arıtma tesislerinin güçlendirilmesi, dip tarama ve dere temizliği çalışmalarının sürdürülmesi ve gemi kaynaklı kirlilikle mücadelenin artırılması gerektiği konusunda ortak irade ortaya koydu.
