Son Mühür/ Beste Temel - İzmir Büyükşehir Belediyesi Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı tarafından yürütülen “Kooperatif toplantıları” kapsamında, su ürünleri ve sulama kooperatiflerinin ardından tarımsal kalkınma kooperatifleriyle ilk etap toplantısı gerçekleştirildi.
“Kooperatiflerle büyüyen dayanışma, güçlenen üretim” sloganıyla düzenlenen buluşmada Küçük Menderes Havzası’ndaki kooperatifler bir araya geldi. Tarihi Havagazı Fabrikası’nda düzenlenen toplantının moderatörlüğünü Prof. Dr. Yusuf Kurucu üstlendi.
Sorunlar ve talepler tek tek kayda geçti
Başkan Dr. Cemil Tugay, toplantıda kooperatif temsilcilerine söz vererek ekimden hasada kadar yaşanan sorunları, talepleri ve önerileri dinledi. Kooperatifler; iklim krizi, sulama yetersizliği, artan girdi maliyetleri, markalaşma ve pazarlama güçlükleri, tarımsal eğitim eksikliği ve haksız rekabet başlıklarında yaşanan sıkıntıları dile getirdi.
Görüşmeler sonunda kısa vadede çözülebilecek konular için ilgili birimlere talimatlar iletildi, orta ve uzun vadeli sorunlar için planlama süreci başlatıldı.
“En kritik başlık su”
Başkan Tugay, toplantıda yaptığı değerlendirmede İzmir’in karşı karşıya olduğu en büyük riskin su olduğunu vurguladı. Artan hava sıcaklıkları ve orman yangınlarının tesadüf olmadığına dikkat çeken Tugay, önümüzdeki yıllarda iklim kaynaklı sorunların daha da ağırlaşacağına işaret etti.
Tugay, doğru ürün seçimi, doğru sulama teknikleri ve bilimsel hayvancılık modellerinin artık zorunluluk haline geldiğini belirterek, tarım politikalarının bilgi ve bilime dayalı şekilde yeniden ele alınması gerektiğini ifade etti.
“Bu mesele tek taraflı iyi niyetle çözülmez”
Hollanda örneğini hatırlatan Tugay, tarımda verimliliğin ancak ortak akılla sağlanabileceğini dile getirdi. Tugay, fidan ve hayvan desteklerinde yaşanan yapısal sorunlara değinerek, yanlış üretim tercihlerinin kaynak israfına yol açtığını söyledi.
“Bu iş belediyenin tek başına adım atmasıyla çözülmez. En doğrusu neyse, onu birlikte belirlememiz gerekir. Sonra bize düşeni biz yapalım, size düşeni siz yapın” ifadelerini kullandı.
“Bazı sorunlar parayla değil, tercihle ilgili”
İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin kurumsal kapasitesine dikkat çeken Tugay, son yıllarda birçok yapısal sorunun giderildiğini, iyileştirme sürecinin sürdüğünü aktardı. Ancak bazı problemlerin bütçeyle değil, üretim tercihleriyle ilgili olduğuna vurgu yaptı.
Yanlış ürün desenleri ve aşırı su tüketimi sürdüğü sürece kalıcı çözüm sağlanamayacağını ifade eden Tugay, tarım politikalarının havza gerçeklerine göre yeniden kurgulanması gerektiğini söyledi.
“Doğru olanı birlikte bulacağız”
İzmir’in tarım havzalarının büyük bir zenginlik taşıdığına işaret eden Tugay, kooperatifleri bu sürecin temel aktörleri olarak gördüklerini belirtti. Amaçlarının toplantılarla sınırlı kalmak olmadığını vurgulayan Tugay, kooperatifçiliği güçlendirmeye devam edeceklerini kaydetti. “Kooperatifler birliktir, güçtür. Doğru olan neyse, birlikte onu yapacağız” dedi.
İzmir’de 289 kooperatif, yaklaşık 19 bin ortak
Toplantıda sunum yapan Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanı Bülent Üngür, İzmir genelinde 289 kooperatif bulunduğunu, bunların 163’ünün tarımsal kalkınma kooperatifi olduğunu açıkladı. Kooperatif yoğunluğu nedeniyle toplantıların iki etap halinde planlandığını belirten Üngür, ilk aşamada Küçük Menderes Havzası ve Kemalpaşa’daki kooperatiflerin davet edildiğini aktardı.
İzmir’de kooperatiflerde yaklaşık 19 bin ortağın yer aldığını ifade eden Üngür, kooperatifleşmenin en yoğun olduğu ilçenin Bergama olduğunu; onu Ödemiş, Tire ve Bayındır’ın izlediğini söyledi. Birinci derece tarımsal kalkınma örgüt belgesi sayısının 12’ye ulaştığını belirten Üngür, İzmir’in bu alanda Türkiye genelinde ikinci sırada yer aldığını kaydetti.
“Tedbir alınmazsa gelecek kalmayacak”
Toplantıda konuşan Prof. Dr. Yusuf Kurucu, Türkiye’nin yıllara göre kuraklık haritalarını karşılaştırmalı verilerle aktardı. Her geçen yıl kuraklık şiddetinin arttığını belirten Kurucu, yeraltı suyu ve yağış miktarında her on yılda en az yüzde 12 oranında düşüş yaşandığını ifade etti.
Kurucu, gerekli önlemler alınmadığı takdirde 2079 yılına kadar tarımsal varlıkların büyük bölümünün kaybedileceği uyarısında bulundu.
