Son Mühür/Hüseyin Demir İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının talimatlarıyla futbolda bahis ve şike operasyonları gerçekleşti. Türk futbolunda yeni bir skandal yaşanırken konu ulusal ve uluslararası spor kamuoyunun gündemine taşındı. Süper Lig temsilcilerinin ve İzmir takımlarından bazı yöneticilerin isimleri listede yer aldı. Spor sosyoloğu Prof. Dr. Ahmet Talimciler, konuya dair görüşlerini ve düşüncelerini Son Mühür’e anlattı. Talimciler, operasyonlarla gündemin sürekli değiştiğini belirtirken kamuoyuna somut olarak bilgilerin paylaşılması gerektiğini söyledi. Talimciler, Türkiye Futbol Federasyonunun kuralları net olarak belirlemesi gerektiğini vurguladı.
“Spor insanlarının etik davranması gerekiyor”
Bahis ve şike olaylarının yaklaşık bir yıldır devam ettiğini, spor insanların etik olarak hiçbir şekilde bahis oynamaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Ahmet Talimciler, “Süper Lig’deki büyük takımlar arasında Galatasaray’dan ve Beşiktaş’tan yöneticiler var. Onun haricinde gözaltına alınanların çoğunluğu alt liglerden oluşuyor. Bu olan bitenlerden bir şey çıkacağını sanmıyorum. Bazı olaylar kamuoyunun önüne atılıp tartışılıyor. Ekim ayında başlayan operasyon sürecinin temmuz ayı olmasına rağmen devam etmesinde bir tuhaflık olduğunu düşünüyorum. Esas sorgulamamız gereken konu şu; sporun içinde yer alan insanların bahisin içinde hiçbir şekilde yer almaması gerekiyor. Liglerin adının bahis sitelerinden oluşması ve bu konunun etik olarak benimsenmemiş olması lazım. Diğer bir mesele de ise yasal ve yasa dışı bahis ayrımını yapmak gerekiyor. Futbolcuların, antrenörlerin ve hakemlerin kendi ülkemizde değil başka ülkelerde bahis oynamalarında problem var mı? Yok mu? Bunu oturup konuşmalıyız… Süper Lig ve Amatör takımlarda yer alan kişiler için hiç fark etmez. Örneği Dünya Kupası maçlarına bahis yapabilir mi? Yapamaz mı? Teknik olarak oynayabilir ama etik olarak oynamaması gerekir” diye konuştu.
“Hangi maçlara etki edildiği kamuoyuna açıklanmalı”
Bahis oynayan yöneticilerin hangi maçlara etki ettiğinin araştırılması gerektiğini, süreç içerisinde net bir bilginin olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Ahmet Talimciler, “Yaşanan bu operasyonların tamamen göstermelik olduğunu düşünüyorum. Olayların üzerinden 9 ay geçmesine rağmen somut olarak bir şeye ulaşılmadı. Belirli bazı isimlerin cezalandırılmasından başka bir şey görmedik. Büyük takımlarda yer alan yöneticilerin oynadığı kuponlara dahil net bir bilgi olmadığını görüyoruz. Bu detayların kamuoyu ile paylaşılması gerekiyor. İzmir’den geçmiş dönemde yöneticilik yapan Altınordu ve Altay’dan yöneticiler var. Esasında Barış Orhunbilge sporcu bir aileden geliyor. Aile kökleri eski futbolcularda oluşuyor. Burada bahis oynayan yöneticilerin neye ne kadar kupon yaptığını? Hangi maçlara etki ettiğini bilmemiz gerekiyor. Teknolojik gelişmeler doğrultusunda bir yöneticinin Amerika Birleşik Devletlerindeki MSL Ligi’ne bahis oynadığında ‘bunu neden oynadın’ sorusuna yüzümüz var mı? Yok mu? Bu ayrı bir tartışma konusunu oluşturuyor. Bazı konuları netleştirmemiz gerekiyor” şeklinde konuştu.
“TFF kuralları net olarak belirlemeli”
TFF’nin net bir şekilde kuralları belirlemesi gerektiğini vurgulayan Talimciler, “Türkiye Futbol Federasyonunun kuralları net olarak belirlemesi lazım… TFF kuralları net bir şekilde açıklayacak. Soruşturma sürecinde en önemli sorunlardan birinin bu olduğunu gözlemliyorum. Süreç içerisinde hakemlerin çoğunluğunu harcadık. TFF’nin kurallarına göre yasal ve yasa dışı olmayan kendi ligine veya diğer alanlarda bahis oynama kuralları net olmalıdır. Dosyanın kapanma süreci bahis oynayan kişilerin oynadıkları maçlara göre değişir. Müsabakalarda sonuca etki eden bir hadise var mı? İzmir takımlarında yer alan yöneticilerden böyle bir şey olacağını tahmin etmiyordum. Barış Orhunbilge'nin ismini duyunca şaşırdım çünkü kendisini tanırım, sohbetim var. Neden böyle bir şeye karıştığına şaşırdı. Sporun içinde yer alıp bahis oynamamaları gerektiğinin farkında olmayan, bunu gerçekten bilmeden yapan insanlar olduğunu düşünüyorum. Bu tartışmaların yaşanmaması için net bir şekilde kuralların belirlenmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı.
“Gündeme malzeme oldu”
Uyuşturucu operasyonlarından sonra bahis operasyonlarının yaşandığını söyleyen spor sosyoloğu Talimciler, “Bahis ve şike operasyonları bölüm bölüm ilerledi. TFF bir takım açıklamalar yaptı. Açıklamalarda hakemler ve bazı futbolcular kamuoyunun önüne atıldı. Dünya Kupası’ndan sonra bazı şeyler açıklanacak derken ligin başlamasına kısa bir süre kalan yeniden açıklandı. Gündem içerisin malzeme haline gelen bahis olaylarını enteresan bir hale geldi. Ünlü oyunculara uyuşturucu operasyonunun yapılmasından sonra bu durumlar yaşandı” dedi.
“Sert, keskin ve caydırıcı cezaların olması lazım”
Türkiye Futbol Federasyonun kurallarının sert ve caydırıcı olması gerektiğini belirten Prof. Dr. Ahmet Talimciler, “Asıl üzerinde durmamız, konuşmamız ve ağır yaptırımlar uygulamamız gereken nokta burasıdır. Söz konusu kişi kendi takımıyla ya da kendi takımının dahil olduğu herhangi bir karşılaşmayla ilgili bahis oynadıysa durum ciddidir. 2011 senesinde bir şike süreci yaşandı. Ondan öncesinde de Türkiye'nin 1960'ların ortasından itibaren şikeyle ilgili farklı deneyimleri var. Gayet iyi biliyoruz ki hatır şikesi denilen olaylar var, işin üstüne bahis var, para var. O yüzden Türkiye’nin bu konulardan ders çıkararak kesin kuralları ve yaptırımları olan bir yönetmelik hazırlaması gerekiyor. Sert, keskin ve caydırıcı kurallar olacak” diye sözlerini sonlandırdı.
