İzmir Buca Seyfi Demirsoy Eğitim ve Araştırma Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Dr. Can Akçura, Türkiye’de Tip 2 diyabet vakalarının hızla arttığına dikkat çekti. Dr. Akçura, “Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre kişi başına yıllık şeker tüketimi dünya genelinde 24 kilogram civarında. Türkiye’de ise 2024 verilerine göre bu miktar 35 kilograma ulaşmış durumda. Yani dünya ortalamasının oldukça üzerindeyiz” dedi.
Dünya Şeker Tüketimine Dikkat Haftası’nda uyarı
19-25 Eylül Dünya Şeker Tüketimine Dikkat Haftası kapsamında değerlendirmelerde bulunan Dr. Akçura, diyabetin sadece kan şekeri yüksekliğiyle sınırlı olmadığını, kalp-damar hastalıkları, beyin felci, obezite, kolesterol yüksekliği ve ani ölümlerle bağlantılı ciddi bir sağlık sorunu olduğunu vurguladı.
Diyabetin tanısı ve tedavisi
Dr. Akçura, diyabeti iki grupta incelediklerini belirtti: Tip 1 ve Tip 2. Toplumda en yaygın görülen formun Tip 2 diyabet olduğunu ifade eden uzman, tanı sürecinde açlık kan şekeri ölçümü, şeker yükleme testi ve üç aylık ortalamayı gösteren hemoglobin A1C testinin kullanıldığını söyledi. Tedavide ilaçların yanı sıra egzersiz, diyet ve özellikle şeker tüketiminin kontrolünün hastalığın seyri için hayati önem taşıdığını vurguladı.
Türkiye’de tüketim artışı dikkat çekti
Şeker tüketiminin yıllar içinde hızla arttığını dile getiren Dr. Akçura, 2019 yılında kişi başına düşen yıllık tüketimin 20 kilogram civarında olduğunu, ancak 2024 verilerine göre bu miktarın 35 kilograma çıktığını belirtti. Dünya Sağlık Örgütü’nün önerilerine göre günlük alınan kalorinin en fazla yüzde 10’unun, ideal olarak ise yüzde 5’inin şekerden gelmesi gerektiğini hatırlattı.
Diyabetin Uzun Vadeli Etkileri
Diyabetin sinsi ilerleyen bir hastalık olduğuna değinen Dr. Akçura, “Kalp damar hastalıklarında ölüm riskini artırır. Beyin damarlarında tıkanıklığa yol açarak felce sebep olabilir. Sinir uçlarını harap ederek his kaybına yol açabilir. Diyabetik ayak gibi ciddi sonuçlar amputasyona kadar gidebilir. Obezite ve kolesterol yüksekliğiyle birlikte metabolik sendromun parçası olarak birçok hastalığı tetikler” ifadelerini kullandı.
Kontrol Altında Sağlıklı Yaşam Mümkün
Diyabetin düzenli kontroller, ilaç takibi, egzersiz ve dengeli beslenme ile kontrol altına alınabileceğini belirten Dr. Akçura, bu şekilde hastaların yaşam süresinde herhangi bir kısalma olmadığını kaydetti.
Hazır Gıdalara Karşı Uyarı
Hazır gıda tüketiminin artışına da dikkat çeken Dr. Akçura, “Endüstriyel toplumlarda hazır gıdalara ulaşım çok kolay. Ancak bu ürünlerin şeker oranı çok yüksek. Türkiye olarak dünya ortalamasına göre kişi başına yıllık en az 10 kilo fazla şeker tüketiyoruz. İlk hedefimiz, tüketimi dünya standartlarına çekmek olmalı” dedi.
