Koyun ve atların meralardaki etkisini inceleyen uzun süreli bir araştırmadan dikkat çeken sonuçlar çıktı. Kuzey Avrupa’daki meralarda hayvanların otlamaya devam ettiği alanlarla onlarca yıldır otlatmaya kapalı tutulan bölgeler karşılaştırıldı.
Araştırmada, hayvanların uzaklaştırıldığı alanlarda toprağın karbon ve azot değerlerinde düşüş tespit edildi.
80 yıllık alanlar karşılaştırıldı
İzlanda Üniversitesi, İsveç Tarım Bilimleri Üniversitesi ve Lancaster Üniversitesi’nden araştırmacılar, yaklaşık 80 yıldır hayvan girişini engelleyen çitlerle korunan 34 farklı alanı inceledi.
Aynı toprak ve iklim şartlarındaki bölgelerin bir kısmında koyun ve atlar otlamayı sürdürürken diğer alanlara hayvan girmedi.
Ortaya çıkan fark ise meraların yönetimi açısından dikkat çekti.
Hayvanın girmediği toprakta karbon azaldı
Araştırmaya göre otlatmanın olmadığı arazilerde toprağın ilk 10 santimetresindeki karbon miktarı yüzde 8 daha düşük ölçüldü.
Bitki köklerindeki karbon miktarında ise yüzde 29 ile yüzde 40 arasında düşüş belirlendi.
Bir başka değişim azot miktarında görüldü. Hayvan gübresi ve idrarının ulaşmadığı alanlarda azot yüzde 9 azaldı.
Koyun ve atların meradaki rolü öne çıktı
Çalışmanın ortaya koyduğu sonuçlar, hayvanların meralardan tamamen çıkarılmasının her koşulda toprağa fayda sağlamadığına işaret etti.
Otlayan hayvanlar bitki örtüsünün yenilenme döngüsünü etkilerken gübre ve idrar yoluyla besin maddelerini yeniden toprağa taşır. Araştırma, bu döngünün uzun vadede toprakta depolanan karbon açısından önem taşıdığını gösterdi.
Çayırların karbon depolama gücüne dikkat çekildi
Araştırmada çayırların yalnızca yüzeydeki bitki örtüsüyle değerlendirilmemesi gerektiği de vurgulandı. Karbonun önemli bölümünün kökler ve toprakta depolandığına dikkat çekildi.
Uzun yıllar boyunca hayvan girişine kapatılan alanlarda ortaya çıkan sonuçlar, meraların korunmasında otlatmanın tamamen kaldırılması yerine nasıl yönetildiği tartışmasını öne çıkardı.
Anadolu’da kuşaktan kuşağa aktarılan geleneksel mera ve hayvancılık uygulamaları da bu sonuçlarla birlikte yeniden gündeme geldi.
