Almanya’daki Wandsbek Botanik Bahçesi, 21. kez düzenlediği geleneksel oylamada bu yıl farklı bir tercihe yöneldi. Birçok mutfağın vazgeçilmezi olan Adi Fasulye (Phaseolus vulgaris), 2026 yılının “Zehirli Bitkisi” ilan edildi.
Yaklaşık 200 gün süren ve rekor katılımın olduğu oylamada fasulye oyların yüzde 30’unu aldı. Böylece Melek Borusu ve Noel Gülü gibi daha bilinen zehirli bitkileri geride bıraktı.
Günlük bir gıdanın gizli riski
Bu seçimin amacı kafa karıştırmak değil. Botanik Bahçesi, insanların aşina olduğu gıdaların yanlış hazırlandığında oluşturabileceği risklere dikkat çekmek istiyor.
Fasulyenin içinde “Fazin” adı verilen doğal bir toksin bulunuyor. Bu madde aslında bitkinin kendini koruma mekanizması. Ancak çiğ ya da yeterince pişirilmeden tüketildiğinde kırmızı kan hücrelerinin topaklanmasına yol açabiliyor.
Mide bulantısı, şiddetli kusma ve bağırsak sorunları görülebiliyor. Kısacası hafife alınacak bir durum değil.
Ünlü zehirli bitkileri geride bıraktı
Oylamada fasulye, halüsinatif etkileri ve yüksek toksisitesiyle bilinen Melek Borusu’nu ve kalp atışlarını etkileyen glikozitler içeren Noel Gülü’nü geride bıraktı.
Jüri ve halkın tercihi, günlük hayatta sık karşılaşılan ama riskleri çok konuşulmayan bir bitkiden yana oldu. Tanıdık olması, güvenli olduğu anlamına gelmiyor mesajı verilmek istendi.
Isı toksini etkisiz hale getiriyor
Uzmanlar panik yapılmaması gerektiğini özellikle vurguluyor. Fasulye hala değerli bir besin kaynağı. Tek şart doğru şekilde pişirilmesi.
Fazin yüksek sıcaklığa dayanıksız. Yeşil fasulye, barbunya, pinto ya da kuru fasulye fark etmeksizin en az 10 ila 15 dakika kaynama noktasında pişirilmesi gerekiyor. Bu işlem toksini parçalayarak ürünü güvenli hale getiriyor.
Sadece fasulyeler değil, nohut gibi diğer baklagiller de asla çiğ tüketilmemeli. Aksi halde benzer sorunlar yaşanabiliyor.
Bilinçlendirme amacı taşıyor
Botanik Bahçesi yetkilileri, bu kararın sansasyon yaratmak için alınmadığını belirtiyor. Amaç, bilgi eksikliğini gidermek. 2026 yazında düzenlenecek özel sergide baklagillerin çeşitliliği ve güvenli hazırlama yöntemleri anlatılacak.
