Kamuoyunda Hayber adıyla bilinen bu silah, uluslararası kaynaklarda Hürremşehr-4 (Khorramshahr-4) olarak geçiyor. İran'ın yerli savunma sanayii tarafından geliştirilen füze, Hürremşehr balistik füze ailesinin dördüncü ve en gelişmiş versiyonu. Peki Hayber balistik füzesi tam olarak ne, hangi teknik donanıma sahip ve neden bu kadar konuşuluyor?
Hayber (Hürremşehr-4) füzesinin teknik özellikleri
Hayber füzesi, İran Savunma Bakanlığı tarafından 2023 yılında İslam Devrimi'nin yıl dönümü törenlerinde kamuoyuna tanıtıldı. Orta menzilli balistik füze kategorisinde yer alan sistem, yaklaşık 2.000 kilometre menzile sahip. Bu mesafe; İsrail, Körfez ülkeleri, Doğu Akdeniz kıyıları ve bölgedeki yabancı askeri üslerin tamamını kapsayabiliyor.
Füzenin en dikkat çekici yanlarından biri, 1.500 kilograma varan savaş başlığı taşıma kapasitesi. Tek bir büyük konvansiyonel başlık ya da birden fazla küçük başlık (MIRV) taşıyabilme özelliği, onu İran'ın balistik envanterindeki en yıkıcı araçlardan biri haline getiriyor. Sıvı yakıt teknolojisiyle çalışan sistem, bu sayede daha ağır yükler kaldırabiliyor ancak fırlatma öncesi hazırlık süreci katı yakıtlı muadillerine göre daha uzun sürüyor.
Hayber füzesinin hızı ve savunma sistemlerini aşma kapasitesi
Savunma analistlerinin özellikle üzerinde durduğu nokta, Hayber füzesinin terminal aşamadaki hızı. Atmosfer dışında Mach 16'ya, atmosfer içinde ise Mach 8 seviyelerine ulaşabildiği belirtiliyor. Bu sürat, mevcut pek çok hava savunma sistemini etkisiz bırakacak düzeyde. Gelişmiş navigasyon altyapısı ve hedefe yönelirken manevra yapabilme kabiliyeti, isabet oranını artıran unsurlar arasında yer alıyor. Mobil fırlatma rampalarından ateşlenebilmesi ise konuşlanma esnekliği sağlayarak tespit edilme riskini azaltıyor.
Hayber füzesi neden gündemde?
Son dönemde İran Devrim Muhafızları'nın Tel Aviv, Hayfa ve Kudüs'teki askeri tesislere yönelik gerçekleştirdiği "dalga" saldırılarında Hayber füzesi aktif olarak kullanıldı. İsmini İslam tarihindeki Hayber Savaşı'ndan alan bu sistem, İran için yalnızca askeri değil aynı zamanda sembolik bir anlam da taşıyor. Uzmanlar, 2.000 kilometrelik menzil ve yüksek tahrip gücünün bölgedeki caydırıcılık dengesini doğrudan etkilediğini ve bu tür sistemlerin askeri etkinin ötesinde psikolojik bir baskı unsuru da oluşturduğunu vurguluyor.