Son Mühür- İzmir'den yola çıkan ve engellilik konusunu merkeze alan çok özel bir yarışmaya tanıklık edildi. İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin bu yıl 5. kez düzenlediği Uluslararası Karikatür Yarışması, sadece bir sanat yarışması değil; aslında hepimize "bakmakla görmek arasındaki" farkı hatırlatan duygusal bir yolculuk oldu. "Senin çizgin, onların sesi olsun" sloganıyla yola çıkılan bu anlamlı projenin teması bu yıl, hayatın içinde var olan ama çoğu zaman fark edemediğimiz "Görünmeyen Engellilik" olarak belirlendi.
Bakış açımızı değiştiren bir yarışma
Epilepsi, MS, kronik ağrılar ya da ruhsal sağlık sorunları... Dışarıdan bakıldığında görünmeyen ama o bireyin hayatını bütünüyle etkileyen bu gerçekleri çizgilerle anlatmak, empati kurmayı gerektiren bir süreçti. Yurt içinden ve dışından tam 171 sanatçının, 464 farklı eserle katıldığı yarışma, aslında hepimizin içindeki o "görme" yetisini harekete geçirdi.
Kazananlar ve yüreklere dokunan eserler
Jüri üyelerinin oldukça zorlandığı değerlendirme sürecinin ardından dereceye giren isimler belli oldu. Birincilik ödülü Bulgaristan’dan Valentin Georgiev’in olurken, ikinciliği Önder Önerbay, üçüncülüğü ise Akın Candemir paylaştı. Mansiyon ödülleriyle Zeynep Deniz Şimşek, Mete Ağaoğlu ve Angel Ramiro Zapata Mora onurlandırıldı; jüri özel ödülleri ise Hümeyra Erol ve Erkan Aydın’a gitti.
"Görünmeyen bir şey nasıl çizilebilir?"
Yarışmanın jüri başkanı, usta karikatürist Eray Özbek, sanatın bu zor konudaki dönüştürücü gücüne şu sözlerle dikkat çekiyor:
“Çok ilgi çeken ve kamuoyunu aydınlatan bir yarışma. Bu yılki yarışma teması, görünmeyen engellilik gibi zor kavranan bir konudaydı. Pek çok ülkeden çok değerli sanatçılar yarışmaya katıldı. Otizmden diyabete kadar görmediğimiz engellilikler konu edildi. Eserleri jüri üyeleriyle inceledik ve seçim yaparken zorluk çektik. Ortaya çıkan eserlerden kamuoyunun bu zor anlaşılır konuyu anlayacaklarına, sorumluluk alacaklarına ve ilerleme kaydedeceklerine inanıyoruz. İzmir Büyükşehir Belediyesi’ni kutluyorum. Görünmeyen bir şey nasıl çizilebilir, bunu birçok meslektaşımız başarmış. Onları kutluyoruz. Bazı eserleri incelerken burada ne anlatılıyor diye zorlanabilirsiniz. Bu zorlanmaya ihtiyacımız var. Çünkü engellileri kolay kolay fark etmiyoruz. Bu sorumluluğu kazanmamız lazım”
Jüri üyesi sosyolog Buse Yücel Kaba ise, bu yarışmanın sadece bir sanat etkinliği değil, aynı zamanda toplumsal bir görev olduğundan bahsederek; “Görünmeyen engellilik, dışarıdan bakıldığında anlaşılmayan bir yaşam deneyimi. Dolayısıyla bu yarışmaya katılan sanatçılar, görünmeyeni görünür kılma cesareti gösterdi. Bizler de jüri olarak sadece teknik bir mesele olarak değil karikatürlerin altındaki anlamı ve engellilik konusundaki hak temelli mesajları da değerlendirmeye çalıştık. Yarışmaya dünyanın her yerinden eser gönderildi. Bugün ödül alan bu eserleri kutlarken bir sorumluluğu da hatırlatıyoruz; fark etmek, anlamak ve dönüştürmek. Dileriz ki bu yarışma toplumsal farkındalığın dönüştürülmesine bir vesile olur”dedi.