İzmir’in Karşıyaka ilçesinde, ikametgâhını aynı zamanda avukatlık adresi olarak gösteren serbest avukat Büşra Elmalı’ya Karşıyaka Belediyesi tarafından kesilen iş yeri çevre temizlik vergisi ve usulsüzlük cezası, yargı engeline takıldı. Elmalı’nın açtığı dava neticesinde, İzmir 4. Vergi Mahkemesi, taşınmazda fiziki bir değişiklik yapılmadığı gerekçesiyle belediyenin kararını hukuka aykırı bularak iptal etti. Bu karar, evden çalışan (home-office) çok sayıda serbest meslek sahibi için emsal teşkil etme potansiyeli taşıyor.
Belediye cezayı kesti, avukat yargıya taşıdı
Serbest avukat Büşra Elmalı, üç yıl önce yaşadığı meskeni yasal zorunluluk gereği iş yeri adresi olarak bildirmişti. Geçtiğimiz yıl adreste yoklama yapan Karşıyaka Belediyesi ekipleri, evin avukatlık ofisi olarak kullanıldığını tespit ederek, geriye dönük olarak 2018 yılından itibaren iş yeri çevre temizlik vergisi tahakkuk ettirdi ve ayrıca usulsüzlük cezası uyguladı. Elmalı’nın bu kararlara itirazı reddedilince, hukuki süreci başlatarak konuyu Vergi Mahkemesi’ne taşıdı. Elmalı, evde sadece bilgisayarını kullanarak çalıştığını, toplantı veya müvekkil kabulü gibi ticari faaliyetler yürütmediğini, dolayısıyla evin mesken niteliğinin değişmediğini savundu.
Mahkeme: Fiziki değişiklik şartı aranmalı
Dosyayı inceleyen İzmir 4. Vergi Mahkemesi, verdiği kararda, belediyenin uyguladığı ceza ve verginin hukuka aykırı olduğuna hükmetti. Mahkeme, 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu’nu referans göstererek, bir dairenin mesleki icraya mahsus iş yeri sayılabilmesi için, dairenin fiziki yapısında kısmen ya da tamamen değişiklik yapılması gerektiğini vurguladı. Kararda özetle, taşınmazın sadece davacının aktif vergi mükellefiyeti üzerinden iş yeri kabul edildiği, ancak adreste somut ilave ve değişiklikler yapıldığına dair bir yoklama tespitinin bulunmadığı belirtildi. Avukatın aynı zamanda mesken olarak kullandığı dairenin iş yeri olduğu iddiasının somut verilerle kanıtlanamadığı sonucuna varılarak, belediye işleminin hukuka uygun olmadığına karar verildi.
Avukat Elmalı: "Bir tek bilgisayarımı kullanıyorum, ek külfet yok"
Kararın ardından açıklama yapan Büşra Elmalı, çevre temizlik vergisini zaten su faturası içinde bir mesken olarak ödediğini, sırf bilgisayarla evden çalışmaktan dolayı ek vergi istenmesinin mantıksız olduğunu dile getirdi. Elmalı, evinde sadece her evde bulunabilecek masa, yazıcı ve kitaplığın bulunduğunu, dışarıdan görülecek bir tabela ya da iş yeri düzenlemesi olmadığını ifade etti: "Çevre temizlik vergisinde mantık, atık çıkarmanız ve belediyeye ek bir yük yüklemenizdir. Ben evimi ev olarak kullanıyorum. Sadece adres gösterdiğim için ek vergi ödemek yersizdir."
Elmalı'nın avukatı Zümbül Nur Ezikoğlu ise kararın emsal niteliğini vurguladı. Ezikoğlu, belediyenin öncelikle adresin iş yeri formunu alıp almadığını kontrol etmesi gerektiğini, evin mesken niteliği bozulmadığı sürece uygulanan iş yeri çevre temizlik vergisine itiraz edilebileceğini belirtti. Avukat Ezikoğlu, "Evden çalışıyorsanız ve eviniz ev olarak kullanılıyorsa, bu karar sizin için de emsal olabilir," diyerek, kararın özellikle avukatlar ve evden çalışan diğer serbest meslek erbapları için yol gösterici olacağını sözlerine ekledi.