İran, ABD ve İsrail arasında yaşanan saldırı ve karşı saldırılar dünya gündeminde ciddi bir gerilim oluşturdu. Bölgedeki gelişmeler yalnızca siyasi dengeleri değil, küresel ekonomi ve güvenlik tartışmalarını da etkiliyor. Uzmanlar ise bu ortamda olası bir küresel kriz senaryosunu konuşmaya başladı.
Araştırma kuruluşları ve piyasa analistleri bu ihtimali dikkate alarak dikkat çekici bir çalışma hazırladı. Olası bir büyük çatışma veya küresel kriz durumunda hızla tükenebilecek ürünler incelendi. 50 farklı ürünün değerlendirildiği listede, temel ihtiyaç niteliği taşıyan 10 ürün öne çıktı.
Listede yer alan ürünler arasında Türkiye’den bir gıda maddesi de bulunuyor. Uzmanların “kriz dostu” olarak tanımladığı bu ürün, kurutulmuş tarhana oldu.
Kriz senaryosunda en kritik 10 ürün
Araştırmada yer alan ürünlerin büyük bölümü temel yaşam ihtiyaçlarını karşılayan gıdalar ve sağlık malzemelerinden oluşuyor. Listeye göre kriz ortamında en çok ihtiyaç duyulabilecek ürünler şöyle sıralandı:
- İçilebilir temiz su
- Kuru baklagiller (mercimek, nohut, fasulye)
- Beyaz pirinç
- Tuz
- Bitkisel yağlar
- Konserve et ve balık
- Antibiyotikler
- İlk yardım malzemeleri
- Pilli veya çevirmeli radyo
- Kurutulmuş tarhana
Uzmanlara göre bu ürünlerin ortak özelliği uzun süre saklanabilmeleri ve temel ihtiyaçları karşılamaları.
Tarhana listede Türkiye’den dikkat çekti
Araştırmanın en dikkat çekici noktalarından biri ise Türkiye’den listeye giren tarhana oldu. Kurutulmuş tarhana, uzun raf ömrü sayesinde kriz dönemlerinde kolay saklanabilen gıdalar arasında gösteriliyor.
Sadece sıcak suyla hazırlanabilmesi ve yüksek besin değeri taşıması nedeniyle tarhana “kriz dostu süper gıda” olarak tanımlandı. Bu nedenle olası bir küresel kriz durumunda talebinin hızla artabileceği ifade ediliyor.
Anadolu şehirlerinde ise tarhana zaten mutfakların vazgeçilmez ürünlerinden biri. Özellikle ev yapımı tarhanalar kışlık hazırlıkların önemli bir parçası olarak biliniyor.
Uzmanlar neden bu ürünlere dikkat çekiyor
Araştırmayı değerlendiren uzmanlar, listedeki ürünlerin üç önemli özelliğe sahip olduğunu belirtiyor. Bunların uzun süre bozulmadan saklanabilmesi, temel ihtiyaçlara doğrudan cevap vermesi ve kriz anında hızlı çözüm sunması olduğu ifade ediliyor.
Örneğin temiz su yaşamın temel kaynağı olarak görülürken, baklagiller ve pirinç uzun raf ömrü sayesinde kriz dönemlerinde temel besin kaynakları arasında yer alıyor. İlk yardım malzemeleri ve antibiyotikler ise sağlık sisteminin aksadığı ortamlarda hayati önem taşıyor.
Küresel tansiyonun nereye gideceği henüz belirsiz. Ama yapılan bu çalışma, basit görünen bazı gıdaların kriz zamanlarında ne kadar stratejik olabileceğini bir kez daha hatırlatmış oldu.