İzmir'in yer altı ve yer üstü kaynakları arasında özellikle tarım ürünleri ile jeotermal enerji potansiyeli üst sıralarda yer alıyor. Şehrin Ege Bölgesi içindeki konumu, hem bitkisel üretim hem de yenilenebilir enerji açısından önemli bir avantaj sağlıyor.
İzmir'in yer altı ve yer üstü kaynakları arasında tarımın yeri ne?
İzmir'in yüzde 29,5'ini işlenebilir arazi oluşturuyor. Toplam 353 bin 318 hektarlık tarım alanının yüzde 48,1'i tarla, yüzde 43,4'ü meyve ve baharat, yüzde 8'i sebze, yüzde 0,5'i ise süs bitkileri arazisinden meydana geliyor. Bayındır, Torbalı, Tire, Selçuk, Kiraz ve Ödemiş öne çıkan tarım ilçeleri arasında bulunuyor.
Şehir, silajlık mısır ve yem şalgamı üretiminde Türkiye birincisi konumunda. Patates ve pamuk üretiminde ise ülke sıralamasında 5. sırada yer alıyor. Pamuk, tütün, zeytin, üzüm ve incir, hem üretim hem de ihracat açısından kentin geleneksel ürünlerini oluşturuyor.
Jeotermal kaynaklar bakımından şehir neyi temsil ediyor?
Jeotermal enerji açısından İzmir, sayı ve nitelik bakımından Türkiye'nin en zengin illerinden biri olarak tanımlanıyor. Türkiye'deki ekonomik işletmeciliğe uygun jeotermal kaynakların yüzde 80'i Batı Anadolu'da bulunuyor.
İlk jeotermal araştırma kuyusu da bu topraklarda açılmış. 1963'te Balçova'da başlayan bu çalışma, Türkiye'nin jeotermal serüveninin başlangıç noktası kabul ediliyor. Bugün Balçova ve Narlıdere bölgelerinde geniş çaplı ısıtma uygulamaları yapılıyor; Dikili'de ise jeotermal seracılığa yönelik tarıma dayalı ihtisas organize sanayi bölgesi kurulması hedefleniyor.
Su ürünleri ve denizcilik kaynakları
629 kilometrelik kıyı şeridi, şehri su ürünleri açısından Türkiye'nin en güçlü illerinden biri haline getiriyor. Çipura, levrek, granyöz, alabalık ve orkinos yetiştiriciliği yapılıyor. İhracata yönelik mavi yüzgeçli orkinos yetiştiriciliği yalnızca burada gerçekleştiriliyor.
2023 yılında Türkiye'nin yaklaşık 1,5 milyar dolarlık su ürünleri ihracatının 656 milyon doları İzmir üzerinden sertifikalandırılmış. İhracata yönelik ilk midye dolma ve balık döner işletmeleri de yine bu ilde kurulmuş.
Endüstriyel hammadde ve diğer kaynaklar
Kentin bir başka avantajı endüstriyel hammadde çeşitliliği. Mermer, feldispat, kil ve çeşitli madenler şehrin yer altı varlığında bulunuyor. Süs bitkileri sektöründe de İzmir, 16 bin 365 dekarlık üretim alanıyla Türkiye birincisi durumunda. Kekik, lavanta gibi tıbbi ve aromatik bitkiler ile arıcılık ürünleri de ihracata konu olan kalemler arasında yer alıyor.