İnsanlık tarihi boyunca süregelen nüfus artışı, 2025 yılı itibarıyla kritik bir kilometre taşını daha geride bıraktı. Birleşmiş Milletler (BM) tarafından yayımlanan güncel veriler ışığında yapılan projeksiyonlar, dünya nüfusunun 8,2 milyar sınırını geçtiğini gösteriyor. Geçmişe bakıldığında 1998 yılında 6 milyar, 2010 yılında 7 milyar ve 2022 yılında 8 milyar olan küresel nüfus, günümüz itibarıyla 8,2 ila 8,3 milyar arasındaki bir bantta seyrediyor. Gelecek projeksiyonları ise büyümenin devam edeceğini; 2037 yılında 9 milyar, 2060 yılında ise 10 milyar barajının aşılacağını öngörüyor.
Nüfusun kıtasal dağılımı ve devler ligi: 100 milyon sınırındaki ülkeler
Küresel nüfusun coğrafi dağılımı incelendiğinde, Asya kıtasının yüzde 59’luk pay ile ağırlığını koruduğu görülüyor. Onu yüzde 19 ile Afrika, yüzde 9 ile Avrupa, yüzde 8 ile Latin Amerika ve Karayipler izlerken, Kuzey Amerika yaklaşık yüzde 5’lik bir paya sahip. Günümüz dünyasında nüfusu 100 milyon barajını aşan ülke sayısı 16’ya yükselmiş durumda. Bu listenin zirvesinde yer alan ve her biri milyar sınırının üstünde olan Hindistan (1,46 milyar) ve Çin (1,41 milyar), toplam dünya nüfusunun neredeyse üçte birini tek başına barındırıyor. Bu devleri 347 milyonla ABD, 285 milyonla en kalabalık Müslüman coğrafya Endonezya, 255 milyonla Pakistan, 237 milyonla Afrika’nın lokomotifi Nijerya ve 212 milyonla Brezilya takip ediyor.
Avrupa'nın demografik darboğazı ve yaşlanan kıta gerçeği
Küresel tablodaki en dikkat çekici detaylardan biri, tamamı Avrupa kıtasında yer alan ülkeler arasında 100 milyon sınırını aşan bir gücün bulunmamasıdır. Bu sınıra 80 milyonluk nüfusuyla en çok yaklaşan ülke Almanya olurken, Avrupa genelinde nüfus artış hızının dramatik bir şekilde yavaşladığı görülüyor. Birçok Avrupa ülkesi, düşük doğum oranları ve hızla yaşlanan nüfus yapısı nedeniyle ciddi bir demografik krizle karşı karşıya kalmış durumda. Bu durum, kıtanın ekonomik ve sosyal sürdürülebilirliği üzerinde baskı oluştururken göç politikalarını da öncelikli hale getiriyor.
Çin'den radikal adım: Nüfus azalışına karşı vergi hamlesi
Düşük doğum oranları krizi sadece Avrupa ile sınırlı kalmayıp, dünyanın eski nüfus lideri Çin’i de sarsıyor. Uzun yıllar uygulanan tek çocuk politikasının ardından iş gücü kaybı ve yaşlanma sorunuyla yüzleşen Çin, 2026 yılı itibarıyla nüfus artışını teşvik etmek için ezber bozan bir yönteme başvurdu. Hükümet, 1993 yılından bu yana uygulanan tüm doğum kontrol ürünlerinin vergiden muaf tutulması kararını iptal ederek, 1 Ocak 2026'dan itibaren bu ürünlere yüzde 13 oranında KDV uygulamaya başladı. Üç yıldır nüfusu istikrarlı bir şekilde azalan Pekin yönetimi, bu hamleyle doğum oranlarını yukarı çekmeyi hedefliyor.
İtalya’da yüz yaş üstü nüfusta rekor artış
Avrupa'nın yaşlanma trendinin en somut örneği İtalya'da yaşanıyor. Güney Avrupa'nın bu köklü ülkesinde 100 yaşını aşan vatandaşların sayısı 2009 yılından bu yana yaklaşık iki kat artarak 23 bin 548 kişiye ulaştı. İlginç bir veri olarak, bu "asır deviren" nüfusun yüzde 82,6’sını kadınlar oluşturuyor. Benzer bir yaşlı nüfus artışı Fransa ve Yunanistan’da da gözlemlenirken, tıp ve yaşam kalitesindeki iyileşmelerin toplum yapısını kökten değiştirdiği görülüyor.
Megakentlerde bayrak değişimi: Cakarta zirveye yerleşti
Şehirleşme oranlarındaki değişim ve Birleşmiş Milletler’in benimsediği yeni ölçüm metodolojisi, dünyanın en kalabalık şehirleri sıralamasını kökten değiştirdi. Uzun yıllar zirvede yer alan Tokyo, 33 milyon nüfusla üçüncü sıraya gerilerken; 2025 yılı itibarıyla 42 milyonluk devasa nüfusuyla Endonezya'nın başkenti Cakarta dünyanın en kalabalık şehri unvanını kazandı. Cakarta’yı 37 milyonluk nüfusuyla Bangladeş’in başkenti Dakka takip ediyor.