Son Mühür/ Merve Turan - İzmir Büyükşehir Belediyesi Doğal Yaşam Parkı, nesli tükenme tehdidi altındaki türlerin korunmasına yönelik çalışmalarıyla öne çıkıyor. Park, Asya fillerine ev sahipliği yapan Türkiye’deki tek merkez olarak faaliyet gösteriyor. Beş bireyden oluşan fil ailesi; baba Winner, anne Begümcan ile yavruları İzmir, Deniz ve Ege’den oluşuyor.
Asya filleri İzmir’de koruma altında
Dünya genelinde fil popülasyonunda yaşanan hızlı düşüş, koruma ve bakım çalışmalarının hayati önemini artırıyor. Yaklaşık 100 yıl önce doğal yaşamda 200 bin civarında olan fil sayısı, günümüzde 50 bin seviyelerine kadar geriledi. Bu tablo, koruma altındaki filler için düzenli bakım, hijyen ve uygun yaşam alanlarının zorunluluğunu ortaya koyuyor.
Beş tonluk yük ayaklarda taşınıyor
Doğal Yaşam Parkı’nda bulunan Asya fillerinin ayakları haftada iki kez düzenli olarak kontrol ediliyor. Yaklaşık 5 ton ağırlığındaki filler için ayak tabanında oluşabilecek küçük çatlaklar ya da taş, çivi gibi yabancı cisimler ciddi sağlık riskleri oluşturuyor. Ayak bakımı, bu nedenle parkta uygulanan özel bakım programlarının temel başlıklarından biri olarak yürütülüyor.
Pak Bahadır’dan kalan acı ders
İzmir’in simge fillerinden Pak Bahadır’ın geçmişte yaşadığı sağlık sorunları, bugünkü bakım anlayışının şekillenmesinde belirleyici oldu. Pak Bahadır’ın ömrünün büyük bölümünü beton zemin üzerinde geçirdiği, yeterli bilgi ve imkânların bulunmadığı dönemde ayaklarında oluşan çatlakların zamanla ağır yaralara dönüştüğü ifade ediliyor. Bu sürecin hayvanın hareket kabiliyetini kısıtladığı ve kaybıyla sonuçlandığı belirtiliyor.
Bu kaybın ardından filler için ayak bakımının hayati bir unsur olduğu net biçimde ortaya konuldu. Bakım uygulamaları bilimsel kriterlere göre yeniden düzenlendi, barınak zeminleri ise doğal yapıya uygun hâle getirildi.
Bakım güven, sabır ve süreklilik gerektiriyor
Fillerin zeki ve sosyal canlılar olduğu vurgulanırken, bakım sürecinin güven ilişkisi üzerine kurulduğu belirtiliyor. Veteriner hekimler, teknikerler ve bakıcılar tarafından yürütülen çalışmaların sabır ve süreklilik gerektirdiği aktarılıyor. Filler, bakım sırasında koku, ses ve görsel temas yoluyla bakıcılarına güven duyuyor.
Bakım eğitiminin fil ailesi içinde de yayıldığına dikkat çekiliyor. Begümcan ve Winner ile başlatılan süreci gözlemleyen İzmir’in, zamanla kendi isteğiyle ayağını uzattığı, ardından bu davranışı kardeşi Deniz’e aktardığı ifade ediliyor. Bu sürecin, filler arasında abladan kardeşe; bakım ekibi içinde ise usta-çırak ilişkisiyle sürdüğü kaydediliyor.