Son Mühür - DSİ Genel Müdürlüğü'nden İzmir’e içme suyu sağlayan kuyular ile alakalı basın açıklaması yaptı.
DSİ'den gelen açıklamada şu ifadeler kullanıldı:
''İzmir il merkezinin su ihtiyacı, yıllık ortalama 250 milyon m³ olup, bu suyun %70'i yeraltı suyu kaynaklarından, (YAS) %30'u ise depolama tesislerinden karşılanmaktadır. Belediyelerin YAS kullanımı ve yeni kuyu açılması, kurumumuzun izniyle yapılmaktadır. Bu kapsamda; İzmir genelinde 2023 yılı sonuna kadar kurumumuz tarafından, İZSU için toplamda 840 adet YAS kullanma belgesi düzenlenmiştir. Havzalardaki YAS seviyeleri düşmüş olmasına rağmen, mevcut içme suyu ihtiyacı göz önünde bulundurularak, bu kuyulara ilaveten; 2024 yılında 61 adet, 2025 yılında ise 200 adet yeni kuyu/yenileme kuyu, belgesi verilmiştir.''
''Bütün kuyu açma ve yenileme taleplerine izin verilmiştir''
''Son 2 yılda İZSU tarafından yapılan bütün kuyu açma ve yenileme taleplerinin tamamına izin verilmiştir.'' denilen açıklamanın devamı şu şekilde:
İzmir il merkezinin su ihtiyacı, yıllık ortalama 250 milyon m³ olup, bu suyun %70'i yeraltı suyu kaynaklarından, (YAS) %30'u ise depolama tesislerinden karşılanmaktadır.
Belediyelerin YAS kullanımı ve yeni kuyu açılması, kurumumuzun izniyle yapılmaktadır. Bu kapsamda; İzmir genelinde 2023 yılı sonuna kadar kurumumuz tarafından, İZSU için toplamda 840 adet YAS kullanma belgesi düzenlenmiştir. Havzalardaki YAS seviyeleri düşmüş olmasına rağmen, mevcut içme suyu ihtiyacı göz önünde bulundurularak, bu kuyulara ilaveten; 2024 yılında 61 adet, 2025 yılında ise 200 adet yeni kuyu/yenileme kuyu, belgesi verilmiştir.
Yani, açıklamaların aksine, son 2 yılda İZSU tarafından yapılan bütün kuyu açma ve yenileme taleplerinin tamamına izin verilmiştir. Ayrıca, DSİ tarafından açılan araştırma ve işletme kuyularından toplam 13 adet kuyu devir/kira yöntemiyle İZSU'nun kullanımına verilmiştir.
Ayrıca İzmir Büyükşehir Belediyesinin sorumluluğunda olan yeraltı kuyularından içme suyu sağlanması kapsamında; kuyuların bakımlarının yapılarak ivedilikle devreye alınması ve süratle ilave kuyuların açılması hususlarında geç kalınmış, bu dönemde su ihtiyacı barajlardan karşılanmıştır.
Bu durum barajlardaki su seviyelerinin hızla düşmesine sebep olmuştur. Kısacası İzsu Genel Müdürlüğü, içme suyu ile alakalı işletme planlarına uymamıştır.
Öte yandan İzmir'de şehir içi içme suyu şebekelerinde kayıp-kaçak oranı % 27 olup, yıllık yaklaşık 68 milyon m³ su boşa gitmektedir. Bu su miktarı yaklaşık olarak Tahtalı Barajı'nın depolama kapasitesine eş değerdir. Kayıp-kaçak oranlarını azaltmak Belediyelerin asli sorumlulukları arasındadır.
İzmir'in içme suyu ihtiyacının YAS kaynaklarından karşılanması kapsamında; İzmir sınırlarındaki YAS kaynaklarının dışında, komşu il olan Manisa'nın YAS kaynakları da değerlendirilmektedir. Bu çerçevede İzmir'e 1980 yılında Manisa Saruhanlı Sarıkız ve Manisa Muradiye Göksu kaynaklarından olmak üzere iki farklı bölgeden yeraltı suyu tahsisi yapılmıştır.
İzmir'e Manisa Saruhanlı Sarıkız Kaynaklarından 45 milyon m³/yıl yeraltı suyu tahsisi yapılmıştır. Sarıkız bölgesinde 24 adet DSİ tarafından açılan, 14 adet de İZSU'nun kendi imkânlarıyla açtırdığı toplam 38 adet sondaj kuyusu bulunmaktadır. Önceki yıllarda açılan bu kuyularda meydana gelen çekilmelerden ötürü pompaların verimleri düşmüş ve bazı sondaj kuyuları kullanılamaz hale gelmiştir. İZSU kullanılamaz hale gelen bu kuyular için yenileme başvuruları yapmıştır. Eski kuyuların kapatılması şartı ve 45 milyon m³'lük tahsis aşılmayacak şekilde 5 adet kuyuda yenileme yapılmasına izin verilmiştir. İZSU Genel Müdürlüğü diğer bir talebinde kullanılamaz durumda olan eski 6 adet kuyunun daha kapatılması şartıyla 6 adet yeni kuyu açmak istediklerini DSİ'ye bildirmiştir. Böylece 2025 yılında Sarıkız ve Göksu kaynaklarından toplamda 11 adet kuyuya izin verilmiştir.
İzmir'e Manisa Muradiye Göksu Kaynaklarından ise 63 milyon m³/yıl yeraltı suyu tahsisi yapılmıştır. Göksu bölgesinde 22 adet kuyu DSİ tarafından açılmıştır. İZSU kullanılamaz hale gelen bu kuyular için yenileme başvuruları yapmıştır. Eski kuyuların kapatılması şartı ve 63 milyon m³'lük tahsis aşılmayacak şekilde 6 adet kuyuda yenileme yapılmasına izin verilmiştir. İZSU Genel Müdürlüğü diğer bir talebinde kullanılamaz durumda olan eski 2 adet sondaj kuyusunun kapatılıp yerine 2 adet yenileme kuyusunun açılması talebi DSİ'ye bildirmiştir.
İZSU tarafından talepte bulunulan yeni 8 adet kuyu ile alakalı da etüt ve etkileşim çalışmaları çok yönlü olarak sürdürülmüş olup, süreç tamamlanmak üzeredir. Hal böyle iken tam da izin öncesi bu şekilde bir açıklama yapılmasına anlam verilememiştir. Bahsi geçen kuyuların mevcut tahsisleri aşmayacak ve eskileri kapatılmak suretiyle yenileme yapılacak olması sebebiyle Manisa'nın mevcut sularına olumsuz bir etki etmeyecektir.
Ayrıca DSİ tarafından Gediz havzasında 136 rasat kuyusunda gerçek zamanlı (On-line) yeraltı suyu seviye değişimleri ölçülmektedir. Sarıkız kaynaklarında da 2 adet gözlem istasyonu ile Yeraltısuları seviyeleri takip edilmektedir. Sarıkız bölgesinde normalin dışında ani yeraltı su seviye değişimleri olduğunda, Kurumumuz tarafından gerekli uyarı ve kısıtlamalara gidilecektir.
Özetle iddiaların aksine DSİ Genel Müdürlüğü özellikle son 2 yılda İzmir genelinde İZSU tarafından bütün yeni kuyu açılması ve yenilemesi taleplerine il genelinde içme suyu problemi yaşanmaması adına olumlu yanıt vermiştir.
Kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi maksadıyla bilgilerinize sunulur.''
Çankırı'dan tepki gecikmedi
DSİ'den yapılan bu açıklamanın hemen ardından AK Parti İzmir Milletvekili Ceyda Bölünmez Çankırı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay'ın yaptığı açıklamaya tepki gösterdi ve şunları yazdı:
''ŞOV değil, İCRAAT yapıyoruz! Bakınız; Sayın Tugay’ın arkasına sığındığı “engelleniyoruz” yalanı bir kez daha patladı. Tarım ve Orman Bakanımız Sayın İbrahim Yumakli’ya teşekkür ediyoruz. İzmir’imize hayırlı olsun.''
Cemil Tugay ne demişti?
Geçtiğimiz günlerde İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay, yeni su kaynaklarına yönelik projelerin merkezi idareden onay beklendiğini belirtip şunları demişti:
“Olağanüstü aksilikler yaşamazsak bu seneyi gece saatlerinde kesintilerle geçirebiliriz. Daha çok yağmura ihtiyacımız var. Ondan sonraki yıllarda sıkıntılarımız olacak. Mutlaka yeni su kaynaklarına ihtiyacımız var. Deniz suyu arıtma tesisi için yer belirledik ve başvuru yaptık. Bakanlıktan haber bekliyoruz. Bazı yeraltı su kaynaklarından su elde etmek istiyoruz. Bunun içinde DSİ’nin izin vermesini bekliyoruz. DSİ yeni kuyular açmamız izin vermiyor. Baraj yatırımlarını da yapmıyorlar. Deniz suyu için yine bakanlığın alanı tahsis etmesi ve ruhsat vermesi gerekiyor. Yine bekliyoruz. Bir vekil demiş ya bakanlıktan bekledikleri bir şey yok. Sırf su konusunda bile 3 tane şey söyledim.
Sulama kooperatifleri ile bir toplantı yaptık. Tarımsal alanda su kullanımının önemli olduğunu konuştuk. Bilinçlenme çok önemli. Suyun yüzde 70’i tarımda kullanılıyor. Şehirlerde su tasarruf etmek için önlem alıyoruz. Ancak sanayi ve tarım alanında suyun verimli kullanılmasına ihtiyacımız var. Bu bütüncül bir plandır. Su zirvesi yapılacak. Orada şehrimizde yapılması gerekenleri ve bunları kimin yapması gerektiğine ilişkin bir sunum yapacağım, rapor açıklayacağım. Su kurulumuz var. O kurul aralıklı olarak toplanıyor.
Gri su dönüşüm ekibimiz sürekli çalışıyor. Sessiz sedasız birçok binaya yağmur suyu depoları yerleştirdik. Yakında okullarımıza da yapacağız. Tarımsal alanda su kaybının önüne geçmemiz için ne yapmamız gerektiğini de çalıştık. Damla sulama ile ilgili, hayvancılıkta doğru su kullanımı ile ilgili çalışmalar yapacağız. Sanayide de geri dönüştürülmüş suya teşvik edeceğiz. Eylem planı olarak anlattıklarım önümüzde duruyor. Yağmurun az olacağı ve kuraklığın süreceği kesin. Burası bizim yaşam alanımız, elimizdeki kaynağı en verimli şekilde kullanarak şehirdeki su ihtiyacımızı karşılamamız lazım. Biz hem yoğun çalışıyoruz hem de üzerimize düşeni yapmaya hazır olacağız”.
Eyyüp Kadir İnan'dan da eleştiri geldi
AK Parti Genel Sekreteri ve İzmir Milletvekili Eyyüp Kadir İnan da DSİ'nin açıklamasını alıntıladı ve Tugay'a tepki gösterdi:
''İZSU’nun DSİ’den talep ettiği kuyu yenileme izinleri, yaptığımız yoğun görüşmeler neticesinde eksiksiz karşılanmıştır. İzmir’imize hayırlı olsun. Tüm destekleri için Tarım ve Orman Bakanımız Sayın İbrahim Yumaklı ’ya teşekkür ediyoruz. Buradan Sayın Cemil Tugay’a net uyarımızdır: Artık bahanelerin arkasına sığınmayın. DSİ’nin raporlarda açıkça belirttiği "şebekedeki kayıp-kaçağı düzeltin" uyarısını dikkate alın ve işinizi yapın. Yazın İzmirliyi susuz bırakıp sonra "engelleniyoruz" algısı yapmaya sakın kalkmayın Özgür Özel ve İzmir’in oylarıyla seçilip şehre turist gibi uğrayan, İzmir'in sorunlarından bihaber o CHP’li vekiller için İzmir "çantada keklik" olabilir. Onların keyfi yerinde, İzmir umurlarında olmayabilir ama biz buradayız ve Güzel İzmir’i asla sahipsiz bırakmayız.''