Son Mühür/ Beste Temel - Kıyı Ege Belediyeler Birliği tarafından Tepekule Kongre Merkezi’nde düzenlenen “İzmir’de Afet” çalıştayında konuşan Bornova Belediye Başkanı Ömer Eşki, Bornova Belediyesi tarafından hayata geçirilen Dijital İkiz Platformu’nu kamuoyuna tanıttı. Afet yönetiminde en büyük sorunun koordinasyon eksikliği olduğuna dikkat çeken Eşki, bu sorunun veriyle aşılabileceğini ifade etti.
“Artık matematiksel olarak görebiliyoruz”
Depremden yangına, selden enerji altyapısına kadar tüm risklerin önceden analiz edildiğini belirten Eşki, hangi fayda ve hangi şiddette deprem olursa Bornova’da ne yaşanacağının matematiksel olarak görülebildiğini, planlamanın bu veriler doğrultusunda yapıldığını söyledi.
17 Ağustos vurgusu
17 Ağustos 1999 depremini 13 yaşında yaşadığını anlatan Eşki, çocukluk hafızasında yer eden “ekmek dağları” örneği üzerinden plansız yardımların yarattığı kaosa dikkat çekti. Yardımseverlik kadar organizasyonun da hayati önem taşıdığını vurguladı.
Afetlerde ilk hedef güven duygusu
Kahramanmaraş depremlerinde gönüllü olarak arama kurtarma çalışmalarına katıldığını belirten Eşki, afet anlarında vatandaşın yalnızlık korkusunun giderilmesinin öncelikli olduğunu ifade etti. Bornova Belediyesi bünyesinde arama kurtarma ekibi kurulduğunu, mahalle ölçeğinde ekipler oluşturulmasının hedeflendiğini dile getirdi.
Yangına YOMA, sele yeni eğim planı
Bornova’nın geniş ormanlık alanlara sahip olduğunu hatırlatan Eşki, yangınlara karşı geliştirilen YOMA ile 120 metre menzilli yüksek basınçlı suyla müdahale sağlandığını söyledi. Sel riskine karşı ise suyun toplandığı alanların tespit edildiğini ve eğim düzenlemeleriyle suyun dere yataklarına yönlendirilmesi için çalışmalar yürütüldüğünü aktardı.
“Her yıl bir öncekinden ders çıkarmalıyız”
Afet yönetiminde deneme-yanılma anlayışının terk edilmesi gerektiğini vurgulayan Eşki, verinin doğru toplanması, organizasyonun doğru kurulması ve ilk kaos anının bilgiyle aşılmasının temel hedef olduğunu belirtti.
Türkiye’de ilçe ölçeğinde ilk uygulama
Bornova Belediyesi, Türkiye’de ilçe düzeyinde Dijital İkiz teknolojisini hayata geçiren ilk yerel yönetim oldu. Sistem, afet risklerini öngören ve bilimsel analizlere dayalı karar destek mekanizmalarını tek çatı altında topladı.
Deprem senaryoları üç boyutlu ortamda
Platform kapsamında bina envanteri, zemin sınıfları ve aktif fay hatları tek sistemde birleştirildi. Olası deprem senaryolarında yapı bazlı hasar analizleri yapılabiliyor. Köprüler, doğal gaz, su ve elektrik altyapısının etkilenme durumu önceden simüle ediliyor. Yol kapanmaları ve enkaz alanları üç boyutlu ortamda modelleniyor.
Enerji de afet planına dahil edildi
Dijital dönüşüm yalnızca depremle sınırlı kalmadı. Yenilenebilir enerji yatırımları da afet planının parçası oldu. Rüzgâr ve güneş enerjisi üreten hibrit “Rüzgâr Ağaçları”, afet anında sökülerek kriz bölgelerine taşınabilecek şekilde tasarlandı.
360 derece akıllı kent modeli
Dijital İkiz Platformu ile gerçek zamanlı sismik izleme, yapısal kırılganlık analizleri, toplanma alanı kapasite planlaması, kritik altyapı risk tespiti, çevresel izleme ile demografik ve mekânsal analizler tek entegre sistem üzerinden yürütülüyor.
Bornova Belediyesi’nin Dijital İkiz Platformu, afetlere hazırlıkta bilimsel ve veri temelli yönetimin yerel ölçekte uygulanmasına yönelik somut bir örnek olarak öne çıkıyor.