SGK, emekli aylığını hesaplarken yalnızca prim gün sayısına bakmıyor. Sigorta başlangıç tarihi, prime esas kazanç tutarları ve güncelleme katsayıları da maaş tablosunu baştan sona değiştiriyor. Yüksek kazanç üzerinden prim yatıranlar daha dolgun bir maaş alırken, iş hayatına farklı tarihlerde atılanlar için üç ayrı hesaplama dönemi devreye giriyor.
EMEKLİ MAAŞI NASIL HESAPLANIYOR?
Maaş miktarını hesaplayan formülün temelini ortalama aylık kazanç ve aylık bağlama oranı oluşturuyor. Sistem, çalışma hayatı boyunca yatan prime esas kazançları güncelleyerek ortalama bir rakam buluyor ve bu tutarı o dönemin oranlarıyla aylığa dönüştürüyor. SGK, sigortalılık sürelerini 1999 öncesi, 1999-2008 arası ve Ekim 2008 sonrası olmak üzere üç ayrı grupta değerlendiriyor.
1999 ÖNCESİ VE 2008 SONRASI AYLIK BAĞLAMA ORANLARI NELER?
Mevzuat, 1999 yılı öncesinde sigortalı olanlar için aylık bağlama oranlarını en yüksek seviyede tutuyor. Bu dönemde 25 yıl ve 9 bin gün prim şartını sağlayanların aylık bağlama oranı yüzde 70 seviyesine kadar çıkıyor. Sistem, 1999 ile 2008 yılları arasındaki dönemde ilk 10 yıl için yüzde 35 oranını temel alıyor, sonraki her yıl için bu orana yüzde 2, 25 yıldan sonraki her yıl için de yüzde 1,5 ekliyor. Ekim 2008 sonrasında sisteme girenlerde ise 25 yıllık çalışma sonunda oran yüzde 50 civarına iniyor.
GÜNCELLEME KATSAYISI NASIL BELİRLENİYOR?
Özellikle 2008 sonrası dönemde maaş tutarına asıl yönü güncelleme katsayısı veriyor. SGK bu katsayıyı hesaplarken, bir önceki yılın TÜFE değişimi ile ekonomik büyüme rakamının yüzde 30'unu toplayıp formüle aktarıyor. Başvurunun yapıldığı yıl, bu katsayıyı değiştirdiği için maaş miktarını doğrudan etkiliyor.
2026 YILINDA EMEKLİ OLMAK DAHA MI AVANTAJLI?
Sistem, 2026 yılında emekli olanların katsayısını 2025 yılı verilerini baz alarak 1,3197 şeklinde hesaplıyor. Bu hesaplama 2025 yılının yüzde 30,89 enflasyon ve yüzde 3,6 büyüme varsayımlarına dayanıyor. Ek olarak, ocak ayındaki yüzde 12,19 ve temmuz ayındaki yüzde 17,76 oranındaki artışlar da maaşa dahil oluyor. 2027 yılında başvuranlar için ise 2026 hedefli yüzde 26 enflasyon ve yüzde 3,8'lik büyüme tahminine göre katsayı 1,2714'te kalıyor. Veriler, 2026 yılında başvuru yapanların yaklaşık yüzde 4'lük bir avantaj yakalayacağını gösteriyor.
UZUN SÜRE ÇALIŞMAK YA DA GÜN SATIN ALMAK MAAŞI YÜKSELTİR Mİ?
Çalışma süresini uzatmak ya da askerlik, doğum gibi borçlanmalarla eksik günleri tamamlamak maaşı tek başına artırmıyor. Emekli aylığını büyüten en temel faktör, prime esas kazançların yüksek yatması. Şirketlerin gerçek ücreti, primleri ve ikramiyeleri SGK'ya eksiksiz bildirmesi ileride bağlanacak maaşı artırıyor. Ancak sadece asgari ücretten prim yatırarak çok uzun yıllar çalışmak aynı etkiyi sağlamıyor. Aynı ay içerisinde birden fazla işyerinde sigortalı çalışmak ise bildirilen kazançları artırdığı için maaşa olumlu yansıyor.
