Emeklilik için gerekli yaş ve sigortalılık süresini tamamlayan ancak prim gün sayısı yetersiz kalan vatandaşlar, mevzuatta yer alan borçlanma haklarını kullanabiliyor. Sigortalılar, yasaların izin verdiği geçmiş süreler için kuruma ödeme yaparak gerekli prime ulaşıyor. Ödemelerini ve işlemlerini tamamlayan hak sahipleri, hemen ardından emekli aylığı almaya hak kazanıyor.
DOĞUM BORÇLANMASI İLE KAÇ YIL ERKEN EMEKLİ OLUNUR?
Kadın çalışanlar, sigorta tescil tarihinden sonra doğan en fazla üç çocuğu için doğum borçlanması yapabiliyor. Kurum, her çocuk için 720 gün borçlanmaya izin veriyor. Böylece kadın sigortalılar, toplamda 2 bin 160 gün, yani 6 yıl ek prim kazanabiliyor.
Bu haktan yararlanabilmek için aranan şartlar şöyle:
-
Doğumdan önce sigorta tescilinin yapılmış ve prim bildirilmiş veya tahakkuk etmiş olması.
-
Borçlanılacak süre zarfında kadın sigortalı adına prim ödenmemesi.
-
Borçlanma yapılacak sürede çocuğun yaşaması; çocuk vefat etmişse ölüm tarihine kadar olan kısmın borçlanılması.
ASKERLİK BORÇLANMASI ERKEN EMEKLİLİK SAĞLAR MI?
Erkek sigortalıların askerlik borçlanması ile erken emekli olup olamayacağı, askerliğin yapıldığı tarihe göre değişiyor. Askerliğini ilk sigorta tescil tarihinden önce yapanlar, bu süreyi borçlandıklarında sigorta başlangıç tarihlerini geriye çekerek erken emeklilik avantajı elde ediyor.
Ancak sigortalı çalışmaya başladıktan sonra askere gidenler, borçlanma ile yalnızca eksik prim günlerini kapatıyor. Bu durum kişiye erken emeklilik hakkı vermiyor. Kurum bu işlemle sadece prim günü eksiği nedeniyle emeklilik tarihinin gecikmesini engelliyor.
YURT DIŞI BORÇLANMASINDA ARANAN ŞARTLAR NELER?
Türk vatandaşı olarak 18 yaşını doldurduktan sonra yurt dışında geçirilen ve belgelendirilen çalışma süreleri borçlanma kapsamına giriyor. Bu süreler arasındaki veya sonundaki bir yıla kadar olan işsizlik dönemleri ile yurt dışında ev kadını olarak geçen süreler de borçlanılabiliyor.
2019 yılında yapılan düzenleme sonrası, yurt dışında çalışan gurbetçilerin borçlandığı bu süreler Bağ-Kur (4/B) statüsünde sayılıyor. Türkiye’de daha önce hiç çalışması bulunmayan gurbetçilerin 5 bin 400 gün borçlanması gerekirken, geçmiş çalışması olanlar sadece eksik kalan kısımları tamamlıyor.
