Yumurta, mutfakların en sık kullanılan gıdalarından biri olarak biliniyor. Protein bakımından zengin olması nedeniyle özellikle kahvaltı sofralarının başrolünde yer alıyor. Ancak uzmanlara göre doğru koşullarda üretilmeyen veya uygun şekilde tüketilmeyen yumurtalar sağlık açısından ciddi risk oluşturabiliyor.
En çok dikkat çekilen konuların başında ise Salmonella bakterisi geliyor. Bu bakteri bazı durumlarda şiddetli gıda zehirlenmelerine yol açabiliyor. Uzmanlar bu nedenle yumurta alırken kabuğundaki damga ve kodların mutlaka kontrol edilmesini öneriyor.
Yumurta üzerindeki kodlar aslında kimlik bilgisi
Marketten alınan yumurtaların kabuğunda bulunan rakamlar ve harfler ürün hakkında önemli bilgiler veriyor. Bu kodlar yumurtanın hangi üretim sisteminden geldiğini gösteriyor.
Kodların anlamı ise şöyle açıklanıyor:
- 0 kodu organik üretimi ifade ediyor. Bu yumurtalar tamamen doğal yemlerle beslenen tavuklardan elde ediliyor.
- 1 kodu serbest gezen tavukları gösteriyor. Tavukların açık havaya çıkabildiği üretim sistemini anlatıyor.
- 2 kodu ahır sistemini temsil ediyor. Tavuklar kümes içinde hareket edebiliyor.
- 3 kodu ise kafes sisteminde üretilen yumurtaları işaret ediyor.
Bu rakamların yanında yer alan ülke kısaltmaları da üretim yerini gösteriyor. Örneğin UK İngiltere’yi, UA ise Ukrayna’yı temsil ediyor.
İngiltere’de kullanılan damga sistemi dikkat çekiyor
Birleşik Krallık’ta uygulanan “British Lion” damgası yumurta güvenliği açısından dikkat çeken bir uygulama olarak gösteriliyor. Bu damgayı taşıyan yumurtaların yüksek güvenlik standartlarında üretildiği belirtiliyor.
Sisteme göre tavukların Salmonella’ya karşı aşılı olduğu ve yumurtaların üretildiği çiftliğe kadar izlenebildiği ifade ediliyor. Ülkede satılan yumurtaların büyük bölümü bu sistemle piyasaya sunuluyor ve bu sayede gıda zehirlenmesi vakalarında ciddi azalma yaşandığı belirtiliyor.
Risk grubundaki kişiler daha dikkatli olmalı
Gıda Standartları Ajansı tarafından yapılan değerlendirmelerde güvenilir ve damgalı yumurtaların bazı durumlarda rafadan tüketilebileceği ifade ediliyor. Ancak bazı gruplar için daha fazla dikkat gerektiği vurgulanıyor.
Bebekler, hamile kadınlar ve yaşlı bireylerin yalnızca denetimden geçmiş yumurtaları tüketmesi gerektiği belirtiliyor. Uzmanlar ayrıca ördek, kaz ve bıldırcın yumurtalarının Salmonella riski nedeniyle mutlaka tam pişmiş olarak yenmesini öneriyor.
Türkiye’de yumurta alırken bu detaylara bakılmalı
Türkiye’de de Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından uygulanan bir kodlama sistemi bulunuyor. Bu sistem sayesinde yumurtaların üretim bilgileri takip edilebiliyor.
Uzmanlar tüketicilerin alışveriş sırasında bazı noktalara özellikle dikkat etmesi gerektiğini söylüyor. Yumurtanın üzerindeki kodun okunabilir olması, TR ibaresinin bulunması ve kabuğun çatlak olmaması bu noktada önemli.
Çatlak veya kirli yumurtaların satın alınmaması gerektiği özellikle vurgulanıyor. Çünkü bakteriler kabuktaki çatlaklardan içeri kolayca girebiliyor.
Ayrıca yumurtaların buzdolabında ve kendi karton kutusunda saklanması öneriliyor. Yumurta ile temas ettikten sonra ellerin ve kullanılan mutfak gereçlerinin sabunlu suyla yıkanması da önemli bir önlem olarak gösteriliyor.