Nüfus dinamikleri ve sağlık politikaları açısından büyük önem taşıyan TÜİK ölüm istatistikleri kamuoyuyla paylaşıldı. 2025 yılı rakamlarına bakıldığında, Türkiye genelinde hayatını kaybedenlerin sayısında ve temel hastalık türlerinde çarpıcı veriler göze çarpıyor. Vatandaşlar kendi yaşadıkları şehirdeki durumu görmek için "İllere göre ölüm nedenleri neler, Türkiye'de ölüm oranları ne durumda?" gibi sorgulamalara hız verdi. Dolaşım sistemi hastalıklarının başı çektiği listede, kanser (tümör) ve solunum yolu rahatsızlıkları da önemli bir yer tutuyor. Bebek ölüm hızındaki düşüş ise raporun dikkat çeken olumlu gelişmeleri arasına girdi.
TÜRKİYE'DE EN SIK GÖRÜLEN ÖLÜM NEDENLERİ NELER?
2025 yılında Türkiye genelinde toplam 491 bin 684 kişi çeşitli sebeplerle yaşamını yitirdi. Vefat edenlerin yüzde 55,1'i erkeklerden, yüzde 44,9'u ise kadınlardan oluştu. Kurumun hazırladığı listeye göre en sık görülen ölüm sebebi yüzde 34,7 ile dolaşım sistemi hastalıkları oldu. Bu grubu yüzde 16,1 ile iyi ve kötü huylu tümörler, yüzde 15,1 ile solunum sistemi hastalıkları izledi.
Dolaşım sistemi kaynaklı vefatların detaylarına inildiğinde vakaların yüzde 42,3'ü iskemik kalp hastalıklarından, yüzde 24,6'sı diğer kalp rahatsızlıklarından, yüzde 18,2'si ise serebro-vasküler (beyin damar) hastalıklarından kaynaklandı.
KABA ÖLÜM HIZI EN YÜKSEK VE EN DÜŞÜK İLLER HANGİLERİ?
Bin kişi başına düşen vefat sayısını gösteren kaba ölüm hızı, geçen yıla kıyasla değişmedi ve binde 5,7 oranında sabit kaldı. Diğer bir deyişle her bin kişiden 5,7'si hayatını kaybetti. Kaba ölüm hızının en yüksek olduğu şehir binde 10,8 ile Sinop oldu. Sinop'u sırasıyla Kastamonu (binde 10,2), Giresun (binde 9,6) ve Balıkesir (binde 9,5) takip etti.
Kaba ölüm hızının en düşük olduğu yerleşim yeri ise binde 2,3 ile Şırnak olarak kayıtlara geçti. Bu şehri Hakkari (binde 2,5), Van (binde 3,1), Batman ve Şanlıurfa (binde 3,2) izledi.
DOLAŞIM SİSTEMİ HASTALIKLARINA BAĞLI ÖLÜM ORANI HANGİ İLLERDE YÜKSEK?
Türkiye'de ilk sırada yer alan dolaşım sistemi rahatsızlıklarına bağlı kayıplar şehirlere göre büyük farklılıklar gösterdi. Bu hastalıktan kaynaklı can kaybının en çok yaşandığı il yüzde 47,7 ile Çanakkale oldu. Çanakkale'nin ardından Balıkesir (yüzde 42,8), Hatay (yüzde 42,2) ve Burdur (yüzde 42) geldi. Aynı rahatsızlığa bağlı ölüm oranının en düşük görüldüğü iller ise Kilis (yüzde 25,4), Hakkari (yüzde 28,7), İstanbul (yüzde 28,9) ve Kayseri (yüzde 29) olarak sıralandı.
İYİ VE KÖTÜ HUYLU TÜMÖR (KANSER) KAYNAKLI ÖLÜMLER EN ÇOK NEREDE GÖRÜLDÜ?
İkinci temel sebep olan tümörlere bağlı vefatların alt detaylarında akciğer, gırtlak, soluk borusu ve bronş bölgesi tümörleri yüzde 28,9 ile başı çekti. Kolon tümörleri yüzde 8, lenfoid ve hematopoetik tümörler ise yüzde 7,6'lık bir pay aldı.
Tümör kaynaklı ölümlerin oransal olarak en yüksek olduğu şehir yüzde 22,4 ile Ağrı oldu. Bu ili Van (yüzde 19,8), Ankara ve Kocaeli (yüzde 19,5) ile Elazığ (yüzde 19,4) takip etti. Tümör kaynaklı kayıpların en az yaşandığı yerler ise Kilis (yüzde 9,7), Burdur (yüzde 10,9), Şanlıurfa (yüzde 11) ve Aydın (yüzde 11,2) listesinde yer buldu.
2025 YILI BEBEK ÖLÜM HIZI DÜŞTÜ MÜ?
Raporun en umut verici kısmı bebek ve çocuk ölüm oranlarındaki düşüş oldu. 2024 yılında 8 bin 484 olan bebek ölüm sayısı, 2025'te 6 bin 988'e geriledi. Bin canlı doğum başına düşen kayıp sayısını ifade eden bebek ölüm hızı, bir önceki yıl binde 9 seviyesindeyken 2025 yılında binde 7,8'e düştü. Benzer şekilde, çocukların doğumdan sonraki ilk beş yıl içinde vefat etme olasılığını gösteren beş yaş altı ölüm hızı da binde 11,1'den binde 9,5'e inerek tabloda iyileşme gösterdi.
