Küresel ölçekte yaşanan belirsizlikler, yatırımcıların yönünü farklı ülkelere çevirdi. ABD merkezli yayın kuruluşu International Living tarafından yayımlanan 2026 raporu, yatırım karşılığında vatandaşlık sunan ülkeleri ve şartlarını yeniden gündeme taşıdı.
Raporda yer alan değerlendirmelere göre ikinci pasaport, sadece seyahat kolaylığı değil; uzun süreli yurt dışı ikameti ve yatırım güvenliği açısından da stratejik bir adım.
Talepte dikkat çeken sıçrama
International Living İcra Editörü Jennifer Stevens, ikinci pasaportun yatırımcıya esneklik sağladığını vurguladı. Forbes tarafından paylaşılan veriler de tabloyu destekliyor. Küresel çeşitlendirme uzmanı Ted Baumann’a göre 2026’nın başından bu yana vatandaşlık başvurularında geçmiş dönemlere kıyasla üç ila dört katlık bir artış var.
Uzmanlar ayrıca “pasaport satın almak” ifadesinin hukuki bir karşılığı olmadığını, sürecin ülkelerin resmi programları üzerinden yürütüldüğünü hatırlatıyor.
Karayipler öne çıkıyor
Karayip ülkeleri, maliyet ve esneklik açısından listenin başında yer alıyor.
Saint Kitts ve Nevis, sistemin ilk uygulayıcılarından biri. Program kapsamında 250 bin dolar bağış ya da 325 bin dolarlık onaylı gayrimenkul yatırımı gerekiyor. Gayrimenkulün en az 7 yıl elde tutulması isteniyor, ülkede yaşama zorunluluğu yok.
Antigua ve Barbuda, 230 bin dolar bağış veya 300 bin dolarlık gayrimenkul talep ediyor. Başvuru sahiplerinin ilk beş yıl içinde en az beş gün ülkede bulunması şart.
Dominika ise en düşük maliyetli seçeneklerden biri olarak gösteriliyor. En az 200 bin dolarlık katkı yeterli, ikamet şartı aranmyor.
Grenada, 235 bin dolarlık bağış ya da yatırım karşılığında vatandaşlık veriyor. Ayrıca ABD E-2 yatırımcı vizesine başvuru imkanı sunmasıyla dikkat çekiyor.
Saint Lucia’da ise 240 bin dolar bağış veya 300 bin dolarlık gayrimenkul yatırımı isteniyor. Oturma zorunluluğu bulunmuyor.
Avrupa’da Türkiye de listede
Avrupa tarafında Kuzey Makedonya, yaklaşık 200 bin eurodan başlayan yatırımlarla vatandaşlık sunuyor. Yatırımın üç yıl elde tutulması gerekiyor. Ülke Avrupa Birliği üyesi değil.
Türkiye’de ise 400 bin dolar değerinde gayrimenkul alımı ya da 500 bin dolar tutarında mevduat veya yatırım şartı bulunuyor. Bu varlıkların genellikle üç yıl boyunca elde tutulması isteniyor.
Orta Doğu ve Asya’da alternatifler
Mısır, 100 bin dolar bağış veya üç yıl tutulacak 500 bin dolarlık banka mevduatı karşılığında vatandaşlık veriyor. Programın görece yeni olduğu belirtiliyor.
Ürdün’de ise yaklaşık 1,4 milyon dolarlık nitelikli yatırım şartı var. Program daha çok yüksek gelir grubuna hitap ediyor.
Kamboçya, yaklaşık 245 bin dolar bağış ya da onaylı yatırım karşılığında vatandaşlık imkanı sağlıyor.
Vanuatu ise yaklaşık 130 bin dolardan başlayan maliyetle en hızlı vatandaşlık veren programlardan biri olarak gösteriliyor. Ancak son dönemde vizesiz seyahat anlaşmaları konusunda uluslararası baskılarla karşı karşıya kaldığı ifade ediliyor.