EYT düzenlemesinin dışında kalan milyonlarca çalışan için emeklilik rotasında yeni bir koridor açıldı. Sosyal Güvenlik Kurumu, 'yıpranma payı' olarak bilinen uygulamada 2026 yılı itibarıyla kritik bir güncellemeye gitti. Ağır ve riskli iş kollarını kapsayan Fiili Hizmet Süresi Zammı ile emeklilik yaşı 5 ile 8 yıl arasında öne çekiliyor. Peki, yenilenen listede hangi meslekler var ve kimler bu haktan yararlanabilecek? İşte erken emeklilik kapısını aralayan o liste...
YIPRANMA PAYI NEDİR VE SİSTEM NASIL İŞLİYOR?
Sosyal güvenlik mevzuatında fiili hizmet süresi zammı olarak geçen yıpranma payı zorlu çalışma koşullarında çalışan ve risk taşıyan meslek gruplarını kapsıyor. Bu sisteme göre çalışılan her yıl sigortalıya fazladan prim eklenir. Kapsamdaki çalışanların her 12 aylık fiili çalışmaları karşılığında, prim gün hanelerine yapılan işin zorluk derecesine göre 60 gün, 90 gün veya 180 gün ilave ediliyor. Bu matematiksel avantaj, sigortalının prim gün sayısını hızla tamamlamasını sağlarken, emeklilik yaşı hedefinin de kısalmasına olanak tanır.
EMEKLİLİK YAŞI KAÇ YIL ÖNE ÇEKİLEBİLİR?
Yıpranma payının çalışanlara sağladığı en büyük avantaj, erken emekli olma şansı. Bu haktan yararlanan çalışanlar, yıpranma payı sayesinde emeklilik yaşını 5 yıla kadar öne çekebiliyor.
Yer altı madenciliği gibi riskin en üst düzeyde olduğu bazı çok özel durumlarda ise bu süre 8 yıla kadar uzayabiliyor.
Özellikle maden işçileri için yer altında geçirilen her 360 gün, sigortalılık süresine 6 ay olarak ekleniyor ve bu durum diğer sektörlere kıyasla çok daha hızlı bir emeklilik imkanı sunuyor.
MEVCUT DÜZENLEMEDEN KİMLER YARARLANIYOR?
Mevzuata göre yıpranma payından pek çok meslek grubu yararlanabiliyor. Sağlık sektörü çalışanları, asit ve cıva gibi zararlı maddelere maruz kalan sanayi işçileri ile Turkuaz basın kartı sahibi gazeteciler erken emekli olma şansı elde edebiliyor.
Ayrıca Türk Silahlı Kuvvetleri mensupları, Emniyet teşkilatı, MİT personeli, cezaevi infaz koruma memurları ve itfaiye personeli de çalışma koşullarının zorluğu nedeniyle bu haktan faydalanan gruplar arasında bulunuyor. Ancak gözler şimdi 2026 yılı itibarıyla yürürlüğe girecek olan yeni kapsama çevrildi.
2026 İTİBARIYLA LİSTEYE EKLENEN YENİ SEKTÖRLER
Gelişen sanayi kolları ve iş güvenliği analizleri doğrultusunda SGK kapsamı genişletti. 2026 yılı itibarıyla yıpranma payı hakkı elde edecek ve erken emeklilik avantajından faydalanacak yeni sektörler netleşti.
Yeni düzenleme ile çimento fabrikalarında çalışan işçiler ile alüminyum üretim tesislerinde görevli personeller de yıpranma payı kapsamına dahil edildi.
Bunların yanı sıra dökümhane çalışanları ve cam sanayi sektöründe emek veren işçiler de belirtilen tarihten itibaren fiili hizmet süresi zammından faydalanarak emeklilik planlarını yeniden şekillendirebilecek.
