Son Mühür / İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi’nin kasım ayı olağan toplantısının ikinci birleşiminde, kent gündeminin en sıcak başlıklarından biri olan "Basmane Çukuru" arazisine ilişkin protokol yetkisi tartışmaları ele alındı. Pazartesi günü gerçekleştirilen ilk birleşimde YENİ Parti Meclis Grubu’nun önergesiyle Başkan Cemil Tugay’a verilen protokol yetkisinin iptal edilmesinin ardından söz alan AK Parti Grup Başkan Vekili Hakan Yıldız, görsel sunum eşliğinde niyet protokolü ile imzalanan nihai protokol arasındaki farkları tek tek anlattı. Yıldız, nihai protokolde belediye ve kamu yararına önemli kazanımlar sağlandığını belirterek, "Eylül ayında imzalanan protokolün oy birliği verdiğimiz niyet protokolünden eksiği yok, olumlu fazlası var" dedi.
“Önerge komisyonlara gitmeliydi, yazılı taleple belgeler alınabilir”
Konuşmasına, 29 yıldır çözülemeyen ve Basmane semtinin adeta çukurla anılmasına neden olan sürecin kronolojisini özetleyerek başlayan Hakan Yıldız, pazartesi günkü meclis toplantısında yetki iptali önergesinin ilgili komisyonlara havale edilmeden doğrudan oylanmasını eleştirdi. Belediye Meclisi Çalışma Yönetmeliği'nin 20'nci maddesini hatırlatan Yıldız, bütçe ve imarı ilgilendiren konuların komisyonlarda görüşülmeden gündeme alınmaması gerektiğini vurguladı. Kendi gruplarının iki gün önce Genel Sekreterlik makamına yazılı dilekçe vererek tüm protokol metinlerini temin ettiğini belirten Yıldız, "Sizler de grup başkan vekillerimize yazılı talep ettiğinizde bunları alabileceksiniz. Çünkü devletin dili de yazılıdır, sözlü yürüyecek işler değil. Önergeyi komisyonlara gönderseydik zaten bu bilgileri tüm şeffaflığıyla komisyon üyelerimizle konuşuyor olacaktık" diye konuştu.
“Satış onayının geçmişi 2014 yılındaki protokole dayanıyor”
Sürecin 1997 yılında merhum Başkan Burhan Özfatura döneminde Güçbirliği Holding ve EGS Gayrimenkul Girişimi ortaklığıyla başladığını hatırlatan Yıldız, 2009 ve 2014 yıllarında dönemin Büyükşehir Belediye Başkanı Aziz Kocaoğlu tarafından imzalanan protokollere dikkati çekti. Kocaoğlu döneminde belediyenin kat karşılığı hisse oranının yüzde 30'a çıkarıldığını ve 2014 yılındaki tadil sözleşmesiyle Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'nun (TMSF) ticari ve iktisadi bütünlük kapsamında satış yapmasına onay verildiğini kaydeden Yıldız, "2014 yılında Aziz Kocaoğlu döneminde imzalanan protokolle satışa onay vermişiz. Yani satışa konu meselenin hikayesi 2014 yılında başlamış" dedi.
İki protokol arasındaki farkları ekrana yansıttı
16 Ocak 2026 tarihinde meclisten oy birliğiyle geçen niyet protokolü ile Başkan Cemil Tugay’ın 10 Eylül'de TMSF ile imzaladığı nihai protokolü ekrana yansıtarak karşılaştıran Hakan Yıldız, belediye lehine yapılan düzenlemeleri şu sözlerle aktardı: "Ekrana bir tarafa niyet protokolünü, diğer tarafa nihai protokolü koyduk. Niyet protokolümüzde metrekarelerimiz net yazmıyordu. Nihai protokole, 104 bin metrekare emsale esas inşaat alanının yüzde 70’inin ortak girişime, yüzde 30’una karşılık gelen 31 bin 200 metrekare emsal inşaat alanının ise belediye hizmet binası olarak İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne ait olacağı açıkça eklendi. Dahası, niyet protokolümüzün 4.7 maddesinde yer alan ve zemin terası ile birinci bodrum katta alanın yüzde 10'unu aşmayacak şekilde emsal dışı ara kat yapılmasına izin veren hüküm, nihai protokolden çıkarıldı. Yani karşı tarafa tanınabilecek ilave inşaat hakkı ortadan kaldırıldı ve onaylı plana tam uyum sağlandı. Nihai protokol 10 Eylül 2026'da imzalandıktan sonra da Büyükşehir Belediyesi resmi web sitesinde de bunu ilan edildi."
“Kültür merkezi yerine hizmet binası girdi, yükseklik 86 metreye düştü”
Niyet protokolünde kültür merkezi ve konferans salonu olarak planlanan alanın, 16 Ocak’taki meclis görüşmelerinde kendi gruplarının da talep ettiği üzere nihai protokole "belediye hizmet binası" olarak işlendiğini belirten Yıldız, bu değişikliğin kentin ihtiyacını karşılayacağını dile getirdi. Vaziyet planının da ilk kez netleştiğini vurgulayan Yıldız, "2014'teki protokolde proje alanı içerisinden nerede olduğu belirsiz bir yüzde 30 yer verilecekti. Şimdi belediye hizmet binamızın yeri, noktası belli. Meydana yakın kısımda 6 katlı, arkaya doğru 22 katlı bir yapı planlandı. 2009'da serbest olan, 2014'te 120 metre olan bina yüksekliği bugün 86 metreye indirildi. Ayrıca 6,5 milyon dolar olan teminat mektubu 7,5 milyon dolara çıkarıldı. Her alanda somutlaştırılmış bir tablo var" diye konuştu.
Kültürpark Platformu'na yeşil alan yanıtı
Basmane Çukuru'nun tamamen yeşil alana dönüştürülmesi yönündeki taleplere ve Kültürpark Platformu'nun açıklamalarına da değinen Yıldız, belediye hizmet binasının Basmane'de inşa edilmesiyle birlikte Kültürpark içerisindeki hollerin boşaltılarak yeşile kazandırılacağını hatırlattı. 1997 yılından bu yana imar hakkı bulunan bir parselin meclis kararıyla yeşil alana çevrilmesinin milyonlarca dolarlık kamu zararı ve zimmet doğuracağına dikkat çeken Yıldız, "97'den beri imarlı olan, bu kadar imar hakkı ve değeri olan bir alanın milyonlarca dolarlık bir kamu zararına yeşil alana dönsün diye bu meclis karar verecek durumda değil. Çünkü çıkacak zimmetin altına kimse giremez. Kamu görevi yaptığımız yerde bundan vazgeçemeyiz" dedi.
“Cemil Bey’e teşekkür ediyorum”
Niyet protokolündeki devam eden davalara ilişkin 5.1 ve 5.2 maddelerinin ve sözleşme taraflarının nihai protokolde hiçbir değişikliğe uğramadığını vurgulayan Hakan Yıldız, konuşmasını şu sözlerle tamamladı:
"11 ay önce AK Parti ve Cumhur İttifakı olarak bu 30 yıllık sorun çözülsün, Basmane artık çukurla anılmasın diyerek oy birliği verdik. Bugün de aynı noktadayız, görüşümüzden bir gram geri adım atmadık. Gönül rahatlığıyla söylüyorum; Eylül ayında imzalanan protokol bugünün koşullarında doğru bir iştir. Hepimizin oy birliği verdiği metinden eksiği yoktur, olumlu fazlası vardır. Bu anlamda Başkan Cemil Tugay’a teşekkür ediyorum. Kentin meselelerini belgelerle, bilgilerle ve komisyonlarımızı aktif çalıştırarak çözmeye devam edeceğiz."
“Biz de İzmir’in menfaatini düşünüyoruz”
YENİ Parti Meclis Üyesi Altan İnanç, "Basmane Çukuru ile ilgili detaylı bir araştırma yaptım. Baro ile Kültürpark Platformu ile çokça bir araya gelerek diyalogda bulundum. Şuna dikkat çekeyim, nihai protokol Temmuz'da imzalanmış peki YENİ Parti Grubu Basmane Çukuru ile ilgili bir önerge vermemiş olsaydı bu mesele tartışılır mıydı? Belediyelerin üzerinde büyük bir prim borcu var. Belediyelerin üstündeki faiz borçlarını kaldırın dedim o gün söylemiştim, bugün de tekrarlamak istiyorum. Bizim sanki Basmane Çukuru ile ilgili karar değiştirmemiz Başkanın parti değiştirmesi ile ilgili değildir. AK Parti grubu İzmir'in menfaatini ne kadar düşünüyorsa YENİ Parti grubu da MHP grubu da bağımsız meclis üyeleri de aynı şekilde düşünüyor."
CHP Grup Sözcüsü Banu Gençkan, "30 yıla uzanan bir zaman diliminde her başkan bu sürece protokolle ilgili birtakım katkılar sunmaya çalışmış. Süreç içerisinde en son Aziz Kocaoğlu buradaki hissenin karşılığını yüzde 11'den, yüzde 30'a çıkarabilmiş. 2014'te TMSF devreye girmiş bu noktadan sonra olay daha avantajlı bir hale gelmiş gibi gözüküyor” ifadelerini kullandı.
YENİ Parti’den ‘kamuoyuyla paylaşılsın’ mesajı
YENİ Parti Grup Başkan Vekili Yağmur Yurdakul Özkan ise şunları söyledi: “Protokol hükümlerinin ne zamandan beri Hukuk Komisyonu Başkanı bir protokolü incelemeye yetkili? Daha hangi komisyon olabilir bilmiyorum ama ne zamandan beri... Daha önce arkadaşlar da çokça dile getirmişlerdi. Yazılı talepte bulunmak zorundayız. Bu konuda bir fikrimiz yoktu grup olarak. İlla zorla, zoraki olarak kamuoyunu ilgilendiren bir konuda yazılı başvuru yapılmazsa paylaşılmayacağı yönünde bir belediye uygulaması da yoktu. Şimdi bunun mazeret ya da bahane ediliyor oluşunu doğrusu çok samimi bulmuyorum. Bir de mesela verilmemesinin ne denli sakınca yarattığını şu anda da tekrar görmüş olduk. İmar komisyonu üyelerimizden aldığım bilgiye göre aslında mesela bu binayı şu an gördük ya, üç tane ayrı bina vardı. Biz onu iki diye biliyorduk grup olarak. Altı katlı olduğunu da bilmiyorduk. Yani bu bilgilerin bizimle paylaşılmadığını burada böyle tesadüfen görüyor konumuna düşürülmeyi de her ne kadar iktidar olduğumuz kabul edilmese de, sayıca çoğunluğu olan bir grup olarak paylaşılmama değerinin sonuçlarının hep birlikte görüldüğünü düşünüyorum. Lakin sunum dışında bu bilgileri kimseyle paylaşmadıysa tavsiyem kamuoyundan yoğun talep var, paylaşması. Konu madem anlaşılsın isteniyor, madem bu konu burada sadece konuşmak ve birbirimize siyaset yapmak değil, kamuoyunun yoğun talebi var bu bilgiler paylaşılsın.”
Sevil: Algı oluşturmaya gerek yok
Son olarak Başkan Vekili Burçin Kevser Sevil de "Hakan Bey iki protokolü de yan yana koydu. Kamuoyundan saklanan bir şey olduğunu görmedim. Pazartesi günü Candan Bey ısrarla komisyonlara gitmesini istedi. Hakan Bey de komisyona gitmesini, meclis üyesi arkadaşların katkı sunmasını söyledi. İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay da bunların incelenebileceğini ifade etti. Komisyonlarda her evrakı temin edebildik. Muhalefet görevindeyken bazı belgeleri görebilmek için komisyona sevk edilmesini özellikle istedik. O gün de söyledim; bir önerge sunmuşsunuz ama ne yaptığınızın çok da farkında değildiniz. Ulaşmak istediğiniz yere ulaşamayacağınızın farkında değilsiniz. Kamuoyundan bilgi saklanıyor diye bir algı oluşturmaya gerek yok" diye konuştu.
