SON MÜHÜR/Cumhur Erkek-Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, merhum sanatçı Ahmet Kaya’nın yaşamını konu alan 'İki Gözüm Ahmet' filmiyle ilgili yıllardır süren hukuk mücadelesinde ezber bozan bir karara imza attı. Ailenin rızası alınmadan çekilen ve kurgusal öğeler barındıran film hakkında üst mahkemenin verdiği ret kararını bozan yüksek mahkeme, özel hayatın korunması ve kişilik haklarını üstün tuttu.
Aile 6 Yıldır Hukuk Mücadlesi Veriyordu
Ahmet Kaya’nın eşi Gülten Kaya ve kızlarının 2020 yılında başlattığı hukuki süreçte, ilk derece mahkemeleri ve İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi yapımın 'anonim eser' veya 2sanatsal kurgu' niteliğinde olduğunu gerekçe göstererek aile lehine istenen kısıtlama, durdurma taleplerini reddetmişti. Sabah Gazetesinin gündeme taşıdığı gelişmeye göre, dosyanın temyiz incelemesini tamamlayan Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, alt mahkemelerin bu değerlendirmesini yetersiz buldu ve kararı aile lehine bozdu.
Yargıtay Bozma Kararının Hukuki Gerekçeleri
Yüksek Mahkeme’nin bozma ilamında öne çıkan temel hukuki tespitler şu şekilde sıralandı:
Kamu Yararı Sınırı ve Özel Hayata Saygı: Sanatçının kamuoyuna mal olmuş bir isim olması, özel hayatının sınırsızca sinemaya aktarılabileceği anlamına gelmez. Somut olayda özel yaşamın sınırlarını aşan kurgusal sahnelerin yayımlanmasında üstün bir kamu yararı bulunmamaktadır.
Gerçekliği Doğrulanmayan Kurgusal Sahneler: Filmde yer verilen ve gerçekliği kanıtlanamayan kurgusal olaylar ve karakterlerin, hem merhum sanatçının hatırasına hem de aile bireylerinin kişilik haklarına doğrudan zarar verdiği vurgulandı.
Ailenin Rızasının Aranması: Kişinin özel yaşamına ilişkin kurgusal müdahalelerde aile rızasının bulunmayışı ihlalin boyutunu artıran bir Unsur olarak değerlendirildi.
Biyografik Filmler İçin Emsal Niteliğinde
Yargıtay’ın bu kararı, her ne kadar tüm biyografi projelerine mutlak aile izni şartı getirmese de sinematografik, sanatsal özgürlük ile bireylerin kişilik hakları arasındaki sınırı netleştirmesi bakımından Türk yargı pratiğinde önemli bir içtihat niteliği taşıyor. Gerçekliği kanıtlanmamış iddia ve kurguların 'biyografik film' adı altında sunulmasının hukuki sorumluluk doğuracağı tescillenmiş oldu.
Dosya Yeniden Asliye Hukuk Mahkemesinde
Yargıtay'ın bozma ilamının ardından dava dosyası, yeniden yargılama yapılmak üzere İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderildi. İlk derece mahkemesi, Yargıtay’ın bozma gerekçeleri doğrultusunda ailenin kişilik haklarının korunmasına yönelik taleplerini yeniden ele alarak karara bağlayacak.
