Son Mühür- Rusya’nın İrkutsk bölgesinden gelen gizemli ölüm haberi, dünyanın gözünü yeniden salgın hastalık risklerine çevirdi.
İrkutsk Veba Araştırma Enstitüsü’nde görev yapan 28 yaşındaki laboratuvar çalışanı Darya Shipilova, 29 Eylül’de ağır zatürre belirtileriyle hastaneye kaldırıldı. Durumu hızla ağırlaşan genç kadın 2 Ekim’de hayatını kaybetti.
Olayı sıra dışı hale getiren ise Shipilova’nın çalıştığı kurum ve ölümünden önce yaşandığı öne sürülen laboratuvar kazası oldu.
Kırılan deney tüpü iddiası
Rus bağımsız medya kuruluşlarında yer alan iddialara göre Shipilova, 25 Eylül’de laboratuvarda çalışırken vebaya neden olan Yersinia pestis bakterisini içeren bir deney tüpünü kırdı.
Genç laboratuvar çalışanının bundan birkaç gün sonra hastalanması, ölümünün akciğer vebasıyla bağlantılı olabileceği iddialarını beraberinde getirdi. Ancak bu iddia henüz resmi makamlar tarafından doğrulanmış değil.
Rusya Federal Tüketici Hakları ve İnsan Refahını Koruma Servisi Rospotrebnadzor, yapılan geniş kapsamlı testlerde Shipilova’nın mesleki faaliyetleriyle bağlantılı herhangi bir mikroorganizmanın tespit edilmediğini açıkladı. Resmi kayıtlarda ölüm nedeni şimdilik “etiyolojisi bilinmeyen pnömoni” olarak geçiyor.
Yaklaşık 200 kişi gözetim altında
Ölümün ardından bölgede geniş çaplı önlemler alındı. Shipilova ile doğrudan veya dolaylı temas etmiş olabileceği değerlendirilen yaklaşık 200 kişi tıbbi gözetim altına alındı.
Yerel kaynaklara göre temaslıların 100’den fazlası hastanelerde takip edilirken enstitü çalışanlarının bir bölümünün de izole edildiği bildirildi.
İrkutsk Valisi Igor Kobzev ise belirlenen yakın temaslılarda herhangi bir hastalık belirtisine rastlanmadığını ve yapılan testlerin negatif çıktığını açıkladı.
Bölgede bazı sağlık kuruluşlarında ziyaret kısıtlamaları uygulanırken, Shelekhov’daki İrkutsk Alüminyum Fabrikası’nda da tedbir amacıyla maske uygulamasına geçildi.
ABD devreye girdi
Rusya’daki gelişmeler Washington tarafından da yakından izleniyor. ABD Dışişleri Bakanlığı, İrkutsk bölgesindeki olası akciğer vebası vakasına ilişkin haberlerden haberdar olduklarını açıkladı.
ABD yönetimi, Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC) ve diğer kurumlarla birlikte gelişmelerin takip edildiğini bildirirken Rusya’ya da dikkat çeken bir çağrı yaptı.
Washington, Moskova’dan olayla ilgili doğru bilgileri hızlı ve şeffaf biçimde paylaşmasını istedi.
Avrupa Birliği de izlemeye aldı
Alarm yalnızca ABD ile sınırlı kalmadı. Avrupa Komisyonu da Rusya’daki gelişmelerin “çok yakından” takip edildiğini açıkladı. Komisyon, Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi uzmanlarıyla temas halinde olduklarını ve gerekli olması durumunda üye ülkeler arasında koordinasyon sağlanabileceğini bildirdi.
Avrupa Birliği şu aşamada olağanüstü toplantı ya da özel bir acil durum tedbiri planlamıyor. Rus makamlarından bilgi almak için Dünya Sağlık Örgütü kanallarının da kullanıldığı belirtildi.
Veba doğrulanmış değil
Şu ana kadar elde edilen bilgiler Rusya’da bir veba salgını başladığını göstermiyor. Rus sağlık makamları bölgede epidemiyolojik durumun istikrarlı olduğunu ve yapılan incelemelerde Shipilova’nın işiyle bağlantılı bir patojen tespit edilmediğini savunuyor.
Buna karşılık genç kadının bir veba araştırma merkezinde çalışması, laboratuvar kazası iddiaları ve ölümünün ardından yaklaşık 200 kişinin gözetim altına alınması uluslararası kamuoyundaki soru işaretlerini artırmış durumda.
Gözler şimdi Shipilova’nın kesin ölüm nedenini ortaya koyacak incelemelere ve Rusya’nın paylaşacağı yeni bilgilere çevrildi.
