İzmir Kültür ve Turizm İl Müdür Yardımcısı Fahrettin Kerem Çevik, Kültür Yolu Festivali'nin Çeşme programı kapsamında ilçede düzenlenen kültür, sanat ve gastronomi etkinliklerini gezdi. Çeşme Kalesi'ndeki sergiden atölyelere kadar farklı etkinlikleri inceleyen Çevik, Park Sakız Alaçatı'da öğrencilerle bir araya gelerek sakız üretimine yönelik çalışmalar hakkında da bilgi aldı. Çeşme'deki festival etkinliklerine katılan İzmir Kültür ve Turizm İl Müdür Yardımcısı Fahrettin Kerem Çevik'e ziyaretleri sırasında Çeşme Müze Müdür Vekili Şeref Yumruk eşlik etti.
"Homeros ve Troya" sergisindeki eserleri inceledi
Programın ilk durağı Çeşme Kalesi Ceneviz Kulesi oldu. Burada sanatçı Ali Rıza İşipek'in "Homeros ve Troya" adlı sergisini gezen Çevik, eserleri yakından inceledi. İşipek de serginin içeriği ve çalışmaların ortaya çıkış süreci hakkında bilgi paylaştı. Festivalin kale önünde kurulan etkinlik alanını da ziyaret eden Çevik, seramik çamurundan hazırlanan heykelleri inceledi. Gastronomi stantlarında Çeşme'nin yerel tatlarını deneyen Çevik, ebru atölyesine de katılarak eğitmenlerin desteğiyle kendi çalışmasını gerçekleştirdi.
Çeşme'de sakız üretiminin geleceği öğrencilerle konuşuldu
Çevik'in sonraki durağı Park Sakız Alaçatı ve Sakız Yolculuğu Sergi Alanı oldu. Burada Çeşme Sakız Üreticileri Derneği Başkanı İbrahim Topal ve üretici Hasan Ege Tütüncüoğlu, ilçede yürütülen sakız yetiştiriciliği çalışmaları hakkında bilgi verdi. Festival programı çerçevesinde öğrencilerin de katıldığı buluşmada, sakız ağacının yetiştirilmesinden bakımına, reçinenin elde edilmesinden üretim aşamalarına kadar pek çok konu ele alındı. Topal ve Tütüncüoğlu, Çeşme'nin geleneksel üretim kültürünün önemli parçalarından biri olan sakızın gelecek kuşaklara aktarılmasının önemini anlattı. Sakız ağacı varlığını artırmak için yürütülen çalışmalara değinen Hasan Ege Tütüncüoğlu, geçmişte yaklaşık bin olan ağaç sayısının bugün 50 bine çıkarıldığını, önümüzdeki süreçte 10 bin yeni ağacın daha dikilmesinin planlandığını söyledi. Gençlerin de sakız yetiştiriciliğine yönelmesinin önemine işaret eden Tütüncüoğlu, üretimin devamlılığının sağlanmasının hem geleneksel bilginin korunması hem de Çeşme ekonomisinin gelişmesi açısından değer taşıdığını belirtti.
Öğrencilere damla sakızının nasıl elde edildiğini de uygulamalı üretim aşamaları üzerinden anlatan Tütüncüoğlu, ağaç diplerinin temizlenmesi, gövdeye çizikler atılması ve bu çiziklerden sızan reçinenin toplanması hakkında bilgi verdi. Damla sakızının, ağacın kabuğunun altında bulunan reçinenin çizim yoluyla dışarı çıkmasıyla elde edildiğini aktardı.
"Sakız üretimini yeniden canlandırmayı amaçlıyoruz"
Çeşme Sakız Üreticileri Derneği Başkanı İbrahim Topal da sakızın ilçenin geçmişinde önemli bir üretim kolu olduğunu vurguladı. Osmanlı arşivlerinde Çeşme'deki sakız üretimine ilişkin kayıtlara rastlandığını belirten Topal, 1530'lu yıllara ait belgelerde yaklaşık 55 tonluk üretime karşılık gelen bin kantarlık miktarın yer aldığını ifade etti. Zaman içerisinde ağaçların kesilmesi ve bakımlarının ihmal edilmesi nedeniyle üretimin büyük ölçüde gerilediğini kaydeden Topal, sakız yetiştiriciliğini yeniden geliştirmek için doğru fidanların çoğaltılması ve mevcut ağaçların korunmasına yönelik çalışmaların uzun süredir devam ettiğini söyledi.
Üreticiler arasında iş birliğini artırmak ve Çeşme'deki sakız üretimini yeniden hareketlendirmek amacıyla Haziran 2025'te derneği kurduklarını aktaran Topal, coğrafi işaretli Çeşme sakızının hem Türkiye'de hem de uluslararası pazarda daha fazla tanınmasını istediklerini dile getirdi.
Türkiye'nin damla sakızı ihtiyacının ithalat yoluyla karşılanmasına da değinen Topal, yerli üretimin artırılmasının ekonomik açıdan önemli olduğunu belirtti. Topal, üreticilerin bir araya geleceği daha geniş kapsamlı çalıştay ve buluşmalar düzenlemek için hazırlık yaptıklarını kaydetti.
Öğrencilere sakızlı ikramlarla etkinlik sona erdi
Sakız üretimine ilişkin bilgilendirmelerin ardından öğrencilere sakızlı muhallebi, sakız kurabiyesi ve limonata ikram edildi. Program, öğrencilerin Park Sakız Alaçatı ile Sakız Yolculuğu Sergi Alanı'nı gezmesiyle tamamlandı.
Festival kapsamında gerçekleştirilen ziyaretlerin ardından Fahrettin Kerem Çevik, ev sahipliği ve organizasyona katkıları dolayısıyla Çeşme Müze Müdür Vekili Şeref Yumruk'a teşekkür ederek ilçeden ayrıldı.
