Fransa’da öğrenciler, sendikalar ve çeşitli toplumsal hareketlerin çağrısıyla çok sayıda kentte protesto gösterileri düzenlendi. Hayat pahalılığı, emekli maaşları ve eğitim sistemindeki sorunların yanı sıra hükümetin güvenlik politikaları ve yürüyüş yasakları da göstericilerin tepkisini çekti.
Öğrenciler, üniversiteye giriş ve yerleştirme sistemi Parcoursup’un kaldırılmasını, öğretmen açığının giderilmesini, üniversite kontenjanlarının artırılmasını, öğrenci yardımlarının yükseltilmesini ve barınma koşullarının iyileştirilmesini talep etti.
Fransa İçişleri Bakanlığı, ülke genelindeki gösterilere 410 bin kişinin katıldığını bildirirken CGT, katılımcı sayısının 800 bine ulaştığını öne sürdü. Geçen hafta yaşanan yağma, kundaklama ve şiddet olaylarının ardından ülke genelinde yaklaşık 70 bin polis ve jandarma görevlendirildi. Büyük kentlerde ve ulaşım güzergâhlarında yoğun güvenlik kontrolleri yapıldı.
Güvenlik güçleri, bazı kontrollerde metal bilyeler, havai fişek düzenekleri ve silah olarak kullanılabilecek çeşitli malzemeler ele geçirildiğini açıkladı. Bazı kentlerde gösteriler yasaklanırken kimi yürüyüşlerin güzergâhları da değiştirildi.
Paris’te 110 bin kişi sokağa çıktı
Paris Emniyet Müdürlüğü, başkentteki gösterilere 110 bin kişinin katıldığını açıklarken CGT bu sayının 250 bin olduğunu bildirdi. Sendikaların Bastille Meydanı’ndan Nation Meydanı’na düzenlemek istediği yürüyüşün güzergâhı güvenlik gerekçesiyle değiştirildi. Organizatörlerin karara yönelik itirazı Paris İdare Mahkemesi tarafından reddedildi.
Göstericiler, Porte d’Italie ile Porte de Vincennes arasındaki güzergahta yürüdü. Paris Emniyet Müdürlüğü Sözcüsü Helene Denechere, güzergâh değişikliğinde bir gün önce Trappes’te meydana gelen ırkçı saldırının oluşturduğu güvenlik tehdidinin de dikkate alındığını belirtti.
Yürüyüşün büyük bölümü barışçıl geçerken son bölümde Porte de Vincennes çevresinde polis ile maskeli bir grup arasında gerginlik yaşandı. Bazı göstericilerin güvenlik güçlerine yabancı cisimler fırlatmasının ardından polis göz yaşartıcı gaz ve tazyikli suyla müdahale etti. İlerleyen saatlerde bölgedeki grupların dağıtıldığı bildirildi.
Marsilya, Lyon ve Lille’de polis müdahalesi
Marsilya’da valiliğin genel kısıtlamalarına rağmen sendikaların düzenlediği yürüyüşe istisnai izin verildi. Reformes bölgesinde toplanan göstericiler, hükümetin ekonomik ve sosyal politikalarını protesto etti. Yürüyüşün ardından bazı gruplarla güvenlik güçleri arasında çatışmalar yaşandı. Polis göz yaşartıcı gaz kullanırken bazı noktalarda çöp yangınları çıkarıldı.
Marsilya’nın 5. bölgesinde en az 5 iş yerinin yağmalandığı ve 18 kişinin gözaltına alındığı aktarıldı. CGT’nin Bouches-du-Rhône bölge temsilcisi Marc Pietrosino ise sendikaların düzenlediği yürüyüşün sakin geçtiğini belirterek sonrasında yaşanan olayların sendikal gösteriyle ilişkilendirilmemesi gerektiğini savundu.
Lyon’da kent merkezinin geniş bir bölümünde gösteriler yasaklandı. Polis, yasaklı bölgeye girmeye çalışan kapüşonlu ve maskeli bir grubu dağıtmak için göz yaşartıcı gaz kullandı.
Lille’de de kent merkezindeki gösteri yasağına yönelik itiraz mahkeme tarafından reddedildi. Sendikalar yürüyüşlerini yasaklı bölgenin dışında gerçekleştirdi. Göstericilerin çevik kuvvet polislerine yabancı cisimler fırlatması üzerine polis tazyikli suyla müdahalede bulundu.
Grenoble’da valilik, önceki gösterilerde yaşanan olayları gerekçe göstererek belediye binası ve Caserne de Bonne çevresi başta olmak üzere bazı merkezi bölgelerde toplanma ve yürüyüşleri yasakladı. Valilik, siyah kıyafetli ve maskeli yaklaşık 400 kişinin vandalizm eylemleri gerçekleştirdiğini ve polise saldırdığını açıkladı.
Toulouse’da bir kişi ağır yaralandı
Toulouse’da hükümetin eğitim ve ekonomi politikalarına karşı düzenlenen gösterilerde kamu hizmetlerine daha fazla kaynak ayrılması ve gösteri özgürlüğünün korunması talep edildi. Kent merkezinde ve yürüyüş güzergâhlarında güvenlik kontrolleri yapıldı.
Valilik, gösterinin sonunda yaşanan olaylarda bir kişinin elinden ciddi şekilde yaralandığını duyurdu.
Nantes’te ise gösteri kısıtlamaları altında düzenlenen protestolar sırasında bir işletmenin tahrip edilerek yağmalandığı açıklandı. Olayla bağlantılı 6 kişinin gözaltına alındığı bildirildi.
Nice’te protestoculara aşırı sağcı grubun saldırdığı bildirildi
Nice kentinde güvenlik önlemleri artırılırken barışçıl protestocuların yaklaşık 50 kişilik aşırı sağcı bir grubun saldırısına uğradığı aktarıldı. Yaralanan protestoculara itfaiye ekiplerinin yardım ettiği, valiliğin olayların ardından 61 kişinin gözaltına alındığını duyurduğu belirtildi.
Strasbourg’da eğitim politikaları, hayat pahalılığı ve güvenlik önlemlerine karşı düzenlenen yürüyüş sırasında bazı noktalarda polis ile göstericiler karşı karşıya geldi.
Bordeaux’da valiliğin kent merkezindeki gösterileri kısıtlayan kararı sendikaların tepkisini çekti. Kentte maskeli grupların güvenlik güçlerine saldırdığı bildirildi. Limoges’ta ise idare mahkemesinin ilk kısıtlama kararlarını askıya almasının ardından valilik, kamu düzenini koruma gerekçesiyle yeni bir yasak kararı yayımladı.
Orleans’ta aşırı sağ karşıtı gösteri
Orleans’ta aşırı sağcı Ulusal Birlik (RN) partisinin kongresine karşı düzenlenen gösteriye valiliğe göre 11 bin, organizatörlere göre 26 bin kişi katıldı. Siyasi partiler, sendikalar ve sivil toplum kuruluşlarının çağrısıyla gerçekleştirilen yürüyüşte ırkçılık ve aşırı sağ karşıtı sloganlar atıldı.
Paris yakınlarındaki Trappes kentinde bir gün önce yaşanan ırkçı silahlı saldırı, gösterinin öne çıkan gündem maddelerinden biri oldu. Trappes Belediye Başkanı Ali Rabeh de yürüyüşe katıldı. CGT Genel Sekreteri Sophie Binet, Ulusal Birlik partisinin demokrasi açısından tehlikeli olduğunu savunarak ırkçılığa karşı mücadele çağrısı yaptı. Sosyalist Parti lideri Olivier Faure ve Saint-Denis Belediye Başkanı Bally Bagayoko da gösteriye katılan isimler arasında yer aldı.
Kongre ve protestolar nedeniyle kentte yoğun güvenlik önlemleri alındı. Yürüyüş güzergâhı güvenlik gerekçesiyle sınırlandırılırken 15 yaşından küçükler için iki gece boyunca saat 21.00 ile 06.00 arasında sokağa çıkma yasağı ilan edildi. Aşırı sağ karşıtı ana yürüyüşün ciddi bir olay yaşanmadan sona erdiği bildirildi.
İçişleri Bakanı: “Bu saldırılar önlendi”
Fransa İçişleri Bakanı Laurent Nunez, ülke genelindeki olaylara ilişkin yaptığı açıklamada yaklaşık bin kişinin gözaltına alındığını ve bu sayının artabileceğini söyledi.
Nunez, 17 Ekim’de kamu binalarını hedef alan saldırıların bu kez güvenlik güçlerinin müdahalesi sayesinde gerçekleşmediğini belirterek, “Bu saldırılar önlendi” ifadelerini kullandı.
