Son Mühür - ETİK Başkanı ve Türkiye Otelciler Federasyonu (TÜROFED) Başkan Yardımcısı Mehmet İşler, TBMM Başkanlığı'na sunulan “Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanun Teklifi”ne, bazı maddelerinin sektörün görüşleri doğrultusunda geliştirilmesi kaydıyla destek verdiklerini ifade etti. Turizmin artık dijital erişim, online satış ve rezervasyon teknolojileriyle küresel bir rekabet alanına dönüştüğüne dikkat çeken İşler, Booking.com ve Airbnb gibi yabancı platformların Türkiye'de muhatap bulundurması, vergilendirilmesi ve komisyon oranlarına tavan getirilmesinin sektör için kritik önem taşıdığını vurguladı.
"Yabancı platformlar sistemin bir parçası olmalı"
Yabancı platformların Türkiye'deki hukuki ve mali sisteme dahil edilmesi gerektiğini belirten Mehmet İşler, düzenlemenin ayrıntılarına ilişkin şu değerlendirmelerde bulundu:
“Teklif; Booking. com, Airbnb ve benzeri yabancı dijital platformların Türkiye'de faaliyet gösterebilmesi için Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan izin belgesi almasını, Türkiye'de muhatap ve temsilci bulundurmasını ve belirli mali ve hukuki yükümlülüklere tabi olmasını öngörmektedir. Biz de turizmciler olarak diyoruz ki, Türkiye küresel dijital satış kanallarını yasaklayan veya onlardan uzak duran değil, bu platformları kayıt altına alan, vergilendiren, denetleyen ve Türk turizm sektörünün menfaatleri doğrultusunda çalışmasını sağlayan bir ülke olmalıdır.
Bu anlamda en önemli düzenlemelerden biri, OTA'ların konaklama satışlarından tahsil edeceği komisyon, hizmet ve aracılık ücretlerinin toplamına KDV hariç satış bedelinin %17'si oranında tavan getirilmesidir. Yükselen online satış komisyonları, otellerimizin en büyük sorunlarından biridir. Personel çalıştıran, enerji ve yatırım maliyetine katlanan, bakım ve yenileme gerçekleştiren, çeşitli vergiler ve Turizm Payı ödeyen, bütün operational riski üstlenen turizm yatırımcısı, bunlara ek olarak çok ciddi komisyonlar ödemek zorunda kalıyor.
Bu durum, konaklama işletmelerinin kârlılığını ciddi biçimde baskılamaktadır. Makul ve sürdürülebilir bir komisyon tavanı getirilmesi son derece değerli bir konudur. Yabancı platformların Türkiye'deki vergi ve turizm sistemi içerisine alınması, izin için vergi borcunun bulunmaması, Dijital Hizmet Vergisi mükellefiyeti ve TGA Turizm Payı gibi yükümlülükler öngörülmesi, milyarlarca liralık turizm cirosu elde eden uluslararası dijital şirketlerden sistemin bir parçası olmalarının istenmesi son derece doğal ve doğrudur.
Diğer taraftan, bir konaklama işletmesinin; hangi kanalda satış yapacağına, hangi fiyatı uygulayacağına, hangi kampanyaya katılacağına ve kendi doğrudan satış kanalını nasıl yöneteceğine kendisinin karar vermesi gerekir. Dijital platform otelin ticari kararlarını belirleyen hâkim güç değil, otelin müşteriye ulaşmasını sağlayan ticari ortak olmalıdır. Uyuşmazlıklarda Türk hukukunun ve Türk mahkemelerinin yetkili olmasının öngörülmesini de Türkiye'deki işletmelerimizin hukukunun korunması açısından olumlu değerlendiriyoruz.”
"TÜRSAB hızlı bir dijital dönüşüme girmelidir"
Yerli acentelerin haklarının korunmasının doğru olduğunu ancak yasaklayıcı yaklaşımlar yerine yerli dijital altyapının güçlendirilmesi gerektiğini belirten İşler, TÜRSAB'a çağrıda bulunarak şöyle konuştu:
“TÜRSAB'ın yerli seyahat acentelerimizin haklarını ve eşit rekabet koşullarını savunmasını doğru ve gerekli buluyor ve dikkate alınmasını istiyoruz. Rekabet eşit koşullarda olmalıdır. Yerli acentelerimizin üyelik, teminat, vergi, hukuki sorumluluk ve denetim yükümlülükleri bulunurken yabancı şirketlere haksız avantaj sağlanmaması gerekir. Ama, yabancı platformları sınırlandırmak ta turizm sektörümüzün lehine değildir.
Çözümün Türkiye'nin kendi güçlü dijital turizm ve rezervasyon ekosistemini kurabilmesinde olduğunu değerlendiriyoruz. Bugün Booking, Expedia, Trip. com ve benzeri yapılar yalnızca birer seyahat acentesi değildir. Bunlar teknoloji, veri, yapay zekâ, ödeme sistemleri, müşteri davranışları, dinamik fiyatlandırma ve global pazarlama kabiliyetleriyle çalışan devasa dijital yapılardır.
Dolayısıyla TÜRSAB'ın da bir an önce üyelerini dijital dünyada güçlendirecek, Türk otellerini dünya tüketicisiyle buluşturacak ve uluslararası OTA'larla rekabet edebilecek, güçlü bir yerli dijital satış ve dağıtım altyapısı konusunda somut adımlar atması gerektiğine inanıyoruz. Artık bunu gerçekleştirmenin zamanı gelmiştir.”
Sektörün geleceğinin adil rekabet ve dijitalleşmeden geçtiğini vurgulayan Mehmet İşler, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Özetle, bu kanun teklifini, konaklama sektörümüzün haklarını koruyan, kayıt dışılıkla mücadeleyi güçlendiren, dijital platformları hukuki ve mali bir zemine taşıyan ve rekabet şartlarını daha dengeli hale getirebilecek önemli bir başlangıç olarak değerlendiriyoruz. Turizmde dijitalleşmeden kaçamayız. Dijital rekabeti yasaklayarak yönetemeyiz. Kurallarını koymalı, adil rekabeti sağlamalı ve kendi dijital gücümüzü oluşturmalıyız.”
