Son Mühür / Yağmur Daştan - Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) İzmir İl Başkanlığı, İzmir’in Aliağa ilçesinde HABAŞ Demir Çelik Fabrikası’nda yaşanan ve 18 işçinin hayatını kaybettiği patlamanın ardından iş cinayetleri ve çocuk işçilere dikkati çeken bir basın açıklaması yaptı. CHP İzmir İl Başkanı Utku Gümrükçü’ye basın açıklamasında CHP İzmir İl Sekreteri Gökçe Döşemeciler ve CHP İzmir İl Başkan Vekili İnanç Nurlu da eşlik etti.
“Pazartesi gününden beri İzmir’de hep beraber büyük bir acıyı yaşıyoruz” sözleriyle açıklamalarına başlayan Gümrükçü, “Beş gün oldu, işçi arkadaşlarımızı defnettik, taziyelerini katıldık ama acı dinmiyor. Geçmişte Türkiye’de çok iş kazası oldu, önlem alınmadı ve maalesef kazalar devam ediyor. Konu çok basit bir konu değil. İnsan, insan olmaya başladığı günden itibaren emek veriyor ve verdiği emeğin karşısında maaş adı altında bir ücret almaya başlıyor. Geldiğimiz nokta, kapitalizmin ilk dönemlerine dönüş sinyali taşıyor. İnsanın değer görmediği, işçinin hakkını alamadığı, sendikal örgütlenmenin bilinçli engellendiği, ihmalin cinayet ve hatta bu fabrika örneğinde seri cinayet ve katliam noktasına gelebildiğini görüyoruz. 2002 yılından bu yana iktidar bu hatalardan ders almadı. Geçmişte eksiklikler varsa bu çeyrek asırda tamamlanması gerekiyordu ama geldiğimiz noktada daha kötü hale geldi” dedi.
“İnsan hayatına değer vermelerini talep edelim”
İş kolundaki tehlikenin yaşam tehlikesini artırdığına da dikkati çeken Gümrükçü, “İş güvenliği süreçleri yetersiz, denetim raporlarının bir yaptırımları olmamakta. Denetim, bire bir devlet eliyle yapılması gereken bir sorun. Para ödediğiniz firmanın sizi yeterince denetlemesi mümkün olmuyor. Tam denetlediğini farz edelim; rapor veriyor ama gereği yapılmıyor. Gereği yapılmayan raporlar da cinayet ve iş kazalarıyla sonuçlanıyor. Burayı denetleyen biri bize ulaştı ve ‘Bizim raporumuzda kırmızı olarak belirlenmişti’ dedi. Yani geçmişte sorunlu olduğu belli olan bu bölgede maalesef önlem alınmadı. Bizim yaptığımız görüşmelerde bir tedbir alınmadığı, çeşitli zaman ve yerlerde fabrika genelinde işçilerin uyarı yaptığını ancak yönetimin dikkate alınmadığı söylendi. Bizim vatandaş olarak bizlerin de sesimizi çıkartıp konuyu sahiplenmemiz lazım. Siyaset üreten herkesten, devleti yöneten, yerel yönetimi yöneten, sendikayı yöneten, partiyi yöneten herkesten insan hayatına değer vermelerini talep etmemiz lazım. Çünkü biz insanız” ifadelerini kullandı.
Hazırladıkları raporun çıktısını paylaştı
“Eskiden "Ekmek aslanın ağzında" denirdi. Şimdi ekmek maalesef Azrail'in pençesinde” sözleriyle devam eden Gümrükçü, şunları aktardı: “Cumhuriyet Halk Partisi bu acının yaşanmaması için bir rapor hazırladı. Meclise önerge de verdi, az önce söylemiştim. Burada "Perşembenin gelişi çarşambadan belli". 2024 yılında 109 kayıp günlü iş kazası olmuş. Kayıp günlü iş kazası ne? Kaza yapan, kazaya uğrayan, yaralanan ya da neyse işçi işe gelemediğinde "kayıp gün" olarak tabir ediliyor. 2024 yılında 109 kaza olmuş. Yani 109 olay olmuş, bu olayın sonunda işe gelememiş işçi. Rapor almış, eve gitmiş, hastaneye gitmek zorunda kalmış. 2025'te bu 109 rakamı 146'ya çıkmış. Geliyor yani, rakamlar bunu size söylüyor. Dikkat edilmediği ortada. 8 Mayıs 2019'da: Pota delinmiş, sıvı çelik ortaya saçılmış. 11 yaralı, bunun 4'ü ağır. 14 Ağustos 2020'de: Bir arkadaşımız çelik profilleri taşırken kaza geçirmiş, 1 kişi vefat etmiş. 8 Ekim 2020'de: Sac değişimi sırasında birisi yüksekten düşmüş ve vefat etmiş. 6 Kasım 2020'de: Bir işçi denize düşmüş ve vefat etmiş. Ağustos 2022'de: Bir işçi vinçten düşmüş ve vefat etmiş. 11 Ocak 2024'te: Bir işçinin üzerine metal bobin düşmüş ve vefat etmiş. 7 Mayıs 2025'te: Çelikhane'de patlama olmuş, 7 kişi yaralanmış. 21 Ekim 2026'da: Bir işçi yüksekten düşmüş, vefat etmiş. 5 Kasım 2026'da: İş makinesi lastiğine hava basılırken patlama olmuş; 1 ölü, 1 yaralı var. Ve geçtiğimiz gün, Pazartesi günü: 17-18 arkadaşımız hayatını kaybetti ve 10'un üzerinde yaralı var.”
“Ezilenin, sömürülenin yanındayız”
Son olarak, “Bu düzenin acil bir şekilde değişmesi, halk tarafından değiştirilmesi lazım” mesajı veren Gümrükçü, “Polonya'da 6 işçi vefat ettiğinde 2 gün milli yas ilan edildi. İzmir'de 17-18 kişi hayatını kaybetti; iş yerinde üretimi durdurmadılar bile. Kaymakam, vali, hükümet "Bayrakları yarıya indirelim" demedi bile. Bakın duyarsızlaşıyoruz biz hayata karşı, insana karşı, cana karşı. Bu çok büyük bir tehlike bu ülke için. Çünkü bu ülkedeki insanlar vicdanlı insanlar. Türkiye vicdanını kaybetmekle karşı karşıya. 18 can, 18 hayat aileleriyle... Katılmışsınızdır cenazelerine. Eşlerinin, çocuklarının feryatlarını duymadınız mı ya? Buna nasıl kulağını tıkar bu ülkeyi yönetenler? Acil bir şekilde vicdana davet ediyorum ya. Türkiye'nin vicdanlı insanlar tarafından yönetilmesi gerekir diyorum. Hep birlikte bu konuda İzmir halkını sesini yükseltmeye davet ediyoruz. Biz Cumhuriyet Halk Partisi olarak Aliağa'da ve Türkiye'nin neresinde olursa olsun ezilen, sömürülen, hak kaybına uğrayan herkesin yanındayız” diye konuştu.
Döşemeciler: Çocukların yeri okul sırası mı fabrika mı?
İl Sekreteri Gökçe Döşemeciler de “İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi'nin kamuoyuyla paylaştığı verilere göre 2026 yılının ilk 10 ayında bin 736 emekçi iş cinayetinde hayatını kaybetmiştir. Bunlardan günde yaklaşık 6 tane emekçinin hayatını kaybettiği bir tablodan bahsediyoruz. Daha acısı, bunlardan 100 tane çocuk işçiden oluşmaktadır. Soruyoruz: Çocuklarımızın yeri okul sıraları mı, fabrikalar mı, atölyeler midir? Bu veriler çocuk işçiliğiyle mücadelede uygulanan politikaların ve denetim mekanizmalarının etkisizliğini, eksikliğini net bir şekilde ortaya koymaktadır. Üstelik kayıt dışı çocuk işçiliğinin gerçek boyutları ve kayıtlara yansımamış çocuk vakaları da çocuk vefat vakaları da şeffaf bir şekilde araştırılmalıdır. TÜİK verilerine göre yılda 720 bin çocuğun ekonomik bir faaliyette çalıştığı tespit edilmiştir. Bunun yaklaşık yüzde 23'ü çocuk işçi sanayide çalışmaktadır. Siyasi iktidara açıkça sesleniyoruz: Çocukları eğitimden koparan yoksullukla mücadele etmek, güvenli çalışma koşullarını sağlamak ve etkin denetim politikalarını gerçekleştirmek sizin sorumluluğunuzdadır. Her iş cinayetinin ardından başsağlığı dilemek, cenazelere katılmak yeterli değildir. Denetimlerin etkin bir şekilde aktif edilmesi gerekmektedir ve bununla ilgili politikalar geliştirilmeli, kamuoyuna sunulmalıdır” diye konuştu.
