Türkiye ile Avrupa Komisyonu arasında tarım ve kırsal kalkınma alanında yürütülen IPARD III programına ilişkin finansman anlaşmasında değişikliğe gidildi. Anlaşmayı değiştiren protokolün onaylanmasına ilişkin Cumhurbaşkanı Kararı, 21 Kasım 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlandı.
IPARD III finansman anlaşmasında değişiklik
Resmi Gazete'nin 33437 sayılı nüshasında yer alan 12012 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'na göre, Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Avrupa Komisyonu arasında imzalanan anlaşmanın onaylanmasına karar verildi.
Anlaşma, Katılım Öncesi Yardım Aracı IPA III kapsamında tarım ve kırsal kalkınma için sağlanan IPARD III desteğini kapsıyor.
Anlaşma 19 Haziran 2026'da imzalandı
Türkiye Cumhuriyeti adına 19 Haziran 2026'da Ankara'da imzalanan protokol, 8 Nisan 2024'te yürürlüğe giren ve son olarak 23 Aralık 2024'te değiştirilen 2021-2027 Finansman Anlaşması'nda düzenleme yapılmasını öngörüyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın imzasını taşıyan karar, 20 Kasım 2026 tarihli olarak yayımlandı.
IPARD III Anlaşması nedir?
IPARD III, Avrupa Birliği'nin (AB) aday ve potansiyel aday ülkelere yönelik sağladığı Katılım Öncesi Yardım Aracı'nın (IPA III) tarım ve kırsal kalkınma bileşenini oluşturan 2021-2027 dönemi hibe ve finansman programıdır.
Türkiye Cumhuriyeti ile Avrupa Komisyonu arasında imzalanan anlaşma, Türkiye'nin tarım sektörünü AB standartlarına uyumlu hale getirmeyi ve kırsal alanların ekonomik ve sosyal açıdan kalkınmasını sağlamayı amaçlıyor.
IPARD III desteklerinin temel özellikleri nelerdir?
Tarım ve Orman Bakanlığı'na bağlı Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK) tarafından yürütülen programın öne çıkan şartları şunlardır:
• 81 ilin tamamını kapsıyor: Önceki dönemlerde 42 ilde uygulanan destek programı, IPARD III dönemiyle birlikte Türkiye'nin 81 ilinin tamamında geçerli hale getirildi.
• Yüzde 50 ile yüzde 75 arası hibe: Yatırımın türüne, başvuru sahibinin yaşına (genç çiftçi ve girişimci avantajı) ve yatırımın yapıldığı bölgenin koşullarına göre yüzde 50 ile yüzde 75 arasında geri ödemesiz hibe desteği sağlanıyor.
• Vergi ve KDV muafiyeti: Program kapsamında onaylanan yatırım projeleri Katma Değer Vergisi (KDV) ve belirli vergilerden muaf tutuluyor.
• Ortak finansman yapısı: Destek bütçesinin büyük bölümü Avrupa Birliği fonlarından, kalan kısmı ise Türkiye Cumhuriyeti ulusal katkısından karşılanıyor.
IPARD III kapsamında hangi alanlara hibe veriliyor?
Program doğrultusunda tarım ve kırsal kalkınma başlığı altında beş ana sektöre destek sağlanıyor:
• Tarımsal işletmelerin modernizasyonu: Süt, kırmızı et, kanatlı eti ve yumurta üreten tarımsal işletmelerin kurulması ve fiziksel varlıklarının yenilenmesi.
• Ürün işleme ve pazarlama yatırımları: Süt ve süt ürünleri, et ürünleri, meyve-sebze ile su ürünlerinin işlenmesi, paketlenmesi ve soğuk hava deposu yatırımları.
• Çiftlik faaliyetlerinin çeşitlendirilmesi ve iş geliştirme: Bitkisel üretimin çeşitlendirilmesi, arıcılık, zanaatkârlık ve katma değerli yerel ürünler, kırsal turizm tesisleri, su ürünleri yetiştiriciliği, makine parkları ve yenilenebilir enerji yatırımları.
• Yerel kalkınma projeleri (LEADER Yaklaşımı): Kırsal toplulukların kendi yerel kalkınma stratejilerini oluşturup uygulamasına yönelik projeler.
• Çevre dostu ve organik tarım: Tarım-çevre, iklim uyumu ve organik tarım uygulamalarının teşvik edilmesi.
Finansman anlaşması değişikliği ne anlama geliyor?
Resmî Gazete'de yayımlanan ek protokol onayı; değişen ekonomik koşullar, bütçe kalemleri arasındaki aktarımlar, uygulama kuralları ve takvim güncellemeleri gibi teknik düzenlemelerin Türkiye ile Avrupa Komisyonu arasında resmiyet kazanmasını ifade ediyor.





