Ayasuluk Kalesi, yüzyıllar boyu hem kutsal yapıları korudu hem de Selçuk’un en stratejik noktası olarak şehre nefes verdi.
Ayasuluk Kalesi İzmir’in en eski savunma hafızasını taşıyor
Selçuk’ta bulunan Ayasuluk Tepesi üzerindeki kale, VII–VIII. yüzyıllarda Bizanslılar tarafından Arap akınlarına karşı inşa edildi. Amaç yalnızca askeri değil, aynı zamanda kutsal alanı korumaktı. Bu nedenle surların içinde Hristiyan dünyasının en önemli yapılarından St. Jean Bazilikası yer alıyordu.
20 kuleyle çevrili kutsal miras
Kalenin surları kesme ve moloz taştan örüldü; alan tam 20 kuleyle güçlendirildi. Zamanla Selçuklular ve Osmanlılar da savunma zincirine dahil oldu; duvarları onardı, kaleyi daha güçlü hâle getirdi. Aynı surların içinde, Türk-İslam mimarisinin erken ve çarpıcı eserlerinden İsa Bey Camii de yerini aldı.
Aynı tepe, aynı duvarlar fakat farklı inançların buluşması Ayasuluk’u benzersiz kılıyor.
Efes’e açılan görkemli kapının hikâyesi
Kaleye giriş yalnızca bir geçiş değil, antik dünyanın ihtişamına açılan bir eşikti. Ana kapı, Roma döneminden sökülen taşlarla inşa edildi; Efes’e kadar uzanan bağlantının simgesi hâline geldi. Kapıdan girildiğinde 34,70 x 47,00 metre ölçülerindeki geniş bir atrium ziyaretçiyi karşılıyordu.
Bir dönem St. Jean Kilisesi’nin duvarlarında Troia kahramanı Achilleus’un yaşamını anlatan frizin bulunması ise kalenin sadece askeri değil, sanatın da merkezi olduğunu hatırlatıyor.
Türk döneminin izlerini taşıyan iç kale
Tepenin en yüksek noktasında yer alan iç kale ise Selçuklu ve Osmanlı dönemlerine ait.
Burada:
- İki giriş kapısı
- Kuşatmalara karşı su sağlayan beş sarnıç
- Tek kubbeli ve minaresi kısmen günümüze ulaşabilmiş Kale Camii
- Türk dönemine ait Bey Köşkü ve hamam kalıntıları bulunuyor.
Bu yapılar Ayasuluk’un içinde yaşam süren kalelerden biri olduğunu kanıtlıyor.
Hiç vazgeçilmemiş bir tepe
Ayasuluk Kalesi, yüzyıllar boyunca korundu, onarıldı ve yeniden ayağa kaldırıldı.
Bugün Selçuk’a bakanlar için yalnızca bir manzara noktası gibi görünen bu güçlü yapı, aslında İzmir’in terkedilmeyen savunma hafızasını taşımaya devam ediyor.