Son Mühür- Küresel piyasalarda yapay zeka ve teknoloji şirketlerinin karlılığına ilişkin soru işaretleri artarken, Anthropic'in halka arzı sektördeki endişeleri gidermeye yetmedi. Halka arzın ardından ilk işlem gününde 83 dolarlık halka arz fiyatının yüzde 34,3 üzerinde 111,50 dolardan işlem gören şirket hisseleri, ikinci işlem gününde yüzde 8,5 değer kaybederek günü 88,91'den kapattı.
Altın, gümüş ve Bitcoin'de yaşanan sert düşüşlerin ardından tüm gözler Fed'e çevrilmiş durumda.
Ekonomide bizi önümüzdeki hafta neler bekliyor sorusunu mercek altına alan eski TCMB Uzmanı Dr. Ayhan Bülent Toptaş, piyasalardaki güven kaybına dikkat çekti.
Dr. Ayhan Bülent Toptaş'ın değerlendirmelerinden öne çıkan detaylar şöyle...

Piyasalar açısından temel mesele...
Kasım ayının son haftasına girilirken küresel piyasalar, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz politikası, teknoloji hisselerindeki satışlar ve enerji fiyatlarındaki gerileme arasında yön arıyor. Altın fiyatlarında yaşanan sert düşüş dikkat çekerken Türkiye’de yatırım fonları krizinin sonuçları ve ekonomik güven göstergeleri gündemin önemli başlıkları olacak. Piyasalar açısından temel mesele, fiyat hareketlerinin ötesinde ekonomik beklentilerin ve kurumsal güvenin hangi yönde şekilleneceği.
Altındaki düşüş nereye kadar sürebilir?
Altın, 20 Kasım Cuma günü 3.515 dolar civarına kadar gerileyerek son 14 ayın en düşük seviyelerini gördü. Haftalık kayıp yüzde 9’un üzerine çıktı. Bu, mart ayından bu yana en sert haftalık düşüş olarak kayda geçti. ABD’de enflasyonun yüksek seyretmesi, Fed’in faiz artırabileceği beklentisi ve doların güçlenmesi altına olan talebi zayıflattı.
Teknoloji hisselerindeki satışlar sırasında yatırımcıların zararlarını karşılamak için altın satışına geçmesi altında düşüşü hızlandırdı. Bu hafta Fed’in ABD ekonomisinin farklı bölgelerindeki ekonomik faaliyet, istihdam, ücretler, fiyatlar ve beklentilere ilişkin gözlemleri derleyen Bej Kitap’ta sunulacak bilgiler faiz beklentilerinin seyrini belirleyebilir.
Enerji piyasasında da aşağı yönlü hareket dikkat çekiyor. Brent petrol 20 Kasım’da 91 dolar civarında işlem görürken haftalık kayıp yüzde 5’e yaklaştı. Orta Doğu’dan güçlü petrol sevkiyatları arz fazlası beklentisini artırdı. Buna karşılık bölgedeki saldırılar ve Hürmüz Boğazı çevresindeki gelişmeler, enerji arzına ilişkin risklerin ortadan kalkmadığını gösteriyor.
Fon krizinde ödemelerin başlaması güven sorununu çözmeye yeter mi?
Türkiye’de tasfiye sürecindeki yatırım fonları, sermaye piyasalarının güvenilirliği açısından önemini koruyor. 13 Kasım itibarıyla 119 fonda bulunan 444 bin 893 yatırımcıya yaklaşık 161 milyar lira tutarında nakit ve ayni ödeme yapıldı. Ancak ödemelerin başlaması, tasfiye sürecinin tamamlandığı anlamına gelmiyor.
FTSE Russell’ın Türk hisselerine yönelik bazı endeks kısıtlamalarını Mart 2027 değerlendirmesine kadar sürdürmesi de uluslararası yatırımcıların piyasa şeffaflığı konusunda daha fazla güvence beklediğini gösteriyor.
MSCI’ın benzer kaygılarla bazı endeks değişikliklerini dondurması, sorunun yalnızca yatırımcıların parasını geri almasıyla sınırlı olmadığını ortaya koyuyor. Kalıcı çözüm için etkin denetim, şeffaflık ve piyasa bozucu işlemlere karşı güvenilir yaptırımlar gerekiyor.
Ekonomik güven göstergeleri ne söyleyecek?
Türkiye’de 23 Kasım’da sektörel enflasyon beklentileri ve finansal hizmetler güven endeksi, 24 Kasım’da hizmet, perakende ticaret ve inşaat güven endeksleri açıklanacak.
27 Kasım’da yayımlanacak ekonomik güven endeksi ise ayın genel görünümünü tamamlayacak. Özellikle hanehalkı ve reel sektör beklentilerindeki değişim, dezenflasyon sürecinin toplum ve işletmeler üzerindeki etkisini değerlendirmek açısından önemli.
İzmir ekonomisi bu gelişmelerden nasıl etkilenecek?
İzmir’de ihracatçı sanayi ve lojistik işletmeleri açısından enerji fiyatlarındaki gerileme maliyetleri hafifletebilir. Ancak küresel talebin zayıflaması ve finansman koşullarının sıkılığı bu olumlu etkiyi sınırlayabilir. Fon kriziyle belirginleşen sermaye piyasası güven sorunu da şirketlerin finansmana erişimi ve yatırım kararları bakımından önem taşıyor.
Bu haftanın temel sorusu şu: Türkiye, enflasyonla mücadeleyi sürdürürken ekonomik beklentileri iyileştirebilecek ve sermaye piyasalarında güveni yeniden kurabilecek mi?





