Son Mühür/ Gökmen Küçüktaşdemir- Halkın dilinde "Akdeniz anemisi" olarak bilinen talasemi, gerekli önlemler alınmadığında hem çocukların hem de ailelerin yaşamını etkileyen bir zamana dönüşebiliyor.
Dr. Behçet Uz Çocuk Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde çalışan Çocuk Hematoloji Uzmanı Prof. Dr. Yeşim Oymak, bu genetik hastalıkla mücadelede erken teşhisin ve toplumdaki kan bağışı bilincinin ne kadar önemli olduğunu anlattı.
Hemoglobin eksikliği kansızlığa sebep oluyor
Talaseminin kaynağında, kanımızdaki oksijeni organlarımıza taşıyan "hemoglobin" isimli proteinin üretimindeki sorunlar bulunuyor. Bu protein yeterli seviyede üretilemediğinde, vücutta büyük bir kansızlık oluşuyor.
Prof. Dr. Oymak, bu yapının kırmızı kan hücreleri için önemli olduğunu hatırlatarak, eksikliğin çocukluk çağında büyük sağlık problemlerine yol açtığını belirtti.
Anne ve Babalar Dikkat: Taşıyıcılık Belirti Vermeyebilir
Hastalığın en gizli taraflarından biri, taşıyıcı olan bireylerin genellikle hiçbir şikayet yaşamadan hayatlarını sürdürmesi.
Ancak her iki ebeveyn de taşıyıcıysa, çocukta hastalığın ağır ilerleme riski oldukça yüksek. Evlilik öncesi gerçekleştirilen tarama testlerinin kritik bir koruma olduğunun altını çizen Oymak, bebek sahibi olmak isteyen çiftlerin bu testleri eksiksiz yapması gerektiğini söyledi.
"Doğumdan birkaç ay sonra..."
Hastalığın bebeklerde ne zaman kendini gösterdiğinden bahseden Prof. Dr. Yeşim Oymak, "Bebekler anne karnındayken farklı bir hemoglobin yapısı kullanır.
Doğumdan birkaç ay sonra erişkin tipi hemoglobine geçiş başladığında hastalık belirtileri ortaya çıkar." dedi.
Ailelerin bebeklerindeki değişimleri dikkat etmesi gerektiğini vurgulayann Oymak; halsizlik, ciltte solgunluk, iştah kaybı, gelişimde duraksama ve karın bölgesinde şişlik gibi konuların uyarıcı olması gerektiğinin altını çizdi.
"Gönüllü kan bağışı çok büyük önem taşıyor"
Talaseminin ağır formuna sahip çocuklar, hayatlarını devam ettirebilmek için 3-4 haftada bir kan nakli ihtiyaçları bulunuyor.
Bu konunun kan bağışçılarının sayısıyla bağlı olduğundan bahseden Oymak, "Düzenli kan bulunamadığında hastaların yaşamı ciddi risk altına giriyor. Bu nedenle gönüllü kan bağışı çok büyük önem taşıyor" ifadelerini kullandı.
Ancak devamlı kan naklinin gerçekleştirilmesi, vücutta "demir yüklenmesi" denilen farklı bir sorunu da beraberinde getiriyor.
Kalp ve karaciğer gibi hayati organlarda toplanan demirin hasara yol açmaması için hastaların sürekli olarak vücuttaki demiri temizleyen özel ilaçlar kullanması gerekiyor.
