Emekçinin bu haklı endişesine karşı Sosyal Güvenlik Kurumu oldukça caydırıcı ve yenilikçi bir adım attı. Usta yazar İsa Karakaş’ın aktardığı son SGK genelgesi, kayıt dışı istihdamı yakalamak için oyunun kurallarını tamamen değiştiriyor. İzmir’de artık rutin bir denetim tutanağı, işçinin sigorta siciline işlenen altın bir mühür işlevi görecek.
Sokaktaki Denetim SGK Kaydına Dönüşecek
Bir iş yerinde alın teri dökerken oraya gelen herhangi bir kamu görevlisi, aslında sizin en büyük şahidiniz olabilir. Veterinerden mühendise, zabıtadan sağlık memuruna kadar resmi sıfatı olan herkesin tuttuğu tutanaklar artık doğrudan Sosyal Güvenlik Kurumu’na akacak. Eğer o kağıtta sizin o esnada orada çalıştığınız yazıyorsa, kurum düğmeye basıyor. Hiçbir ekstra şikayete gerek kalmadan, sadece o resmi belgeye dayanarak adınıza sigorta işlemi başlatılıyor.
Trafik Polisinin Kestiği Ceza Emeklilik Biletiniz Olabilir
İzmir trafiğinde gün boyu direksiyon sallayan kuryeler, nakliyeciler ve dağıtım elemanları için devasa bir kalkan geliyor. Trafik ekiplerinin bizzat sürücünün yüzüne okuyup eline tutuşturduğu trafik cezaları, KADİM (Kayıt Dışı İstihdamla Mücadele) servisinin radarına takılacak. KADİM görevlileri bu makbuzlara bakıp, "Bu kişi ticari bir araçla ceza yemiş ama sigortası yok" dediği an, işverenden hesap sorulacak. Gerekirse sosyal güvenlik denetmenleri devreye girip o iş yerini baştan aşağı inceleyecek.
Prim Hesabında İnce Ayar
Peki bu belgeler SGK dökümüne nasıl yansıyacak? Sistem, bulunan en eski belgeyi sizin işbaşı tarihiniz olarak sisteme işliyor. Takip eden günlerde kesilen her yeni ceza veya tutulan her tutanak, birer günlük çalışma primi olarak hesabınıza yatıyor. Ancak ara verilen aylar kilit nokta. Kurum, ortada hiçbir kaydın ve belgenin olmadığı tam bir boş ay görürse, o boşluktan sonraki ilk belgeyi yepyeni bir işe başlangıç olarak kabul ediyor.
Hakkını Arayana Kapılar Açık
Sistemin getirdiği bir diğer güzellik ise her iki tarafa da konuşma hakkı tanıması. Sadece tespit edilen günlerle yetinmek istemeyen, "Ben o aylar arasında da hep buradaydım" diyen işçi, itiraz edip hakkının tamamını talep edebiliyor. İşverenler tarafında ise hatalı bir değerlendirme olduğunu düşünen patronlar, itiraz dilekçesiyle müfettişlerin olayı yerinde çözmesini isteyebiliyor. Kısacası İzmir’de artık kayıt dışı emeğin üzeri, çok daha zor örtülecek.
