İzmir’in Aliağa ilçesine bağlı Samurlu Köyü, Yörük kültürü ve antik dönemden kalan izleriyle dikkat çekiyor. 1857 yılında kurulan köyde, zeytincilik geleneğinin yanı sıra Cumhuriyet döneminden kalan tarihi okul ve antik mezarlar bulunuyor.
Adını Samur Dede’den aldığı rivayet ediliyor
Aliağa ilçe merkezine 5, İzmir merkeze yaklaşık 65 kilometre uzaklıktaki Samurlu, göçebe Yörüklerin yerleşik hayata geçmesiyle kuruldu. Köyün adının bölgede yaşadığı anlatılan Samur Dede’den geldiği rivayet ediliyor. Köy mezarlığının önündeki Samur Dede mezarı ise günümüzde de korunuyor. Mezar taşı 1976 yılında yenilendi.
Köyün geçim kaynağı zeytincilik
Samurlu’da tarımsal üretimin başında zeytincilik geliyor. Edremit ve Trilye çeşitlerinin ağırlıkta olduğu köyde az miktarda Kalamata zeytini de yetiştiriliyor. Bölgedeki yaşlı zeytin ağaçları, üretimin uzun geçmişini yansıtıyor. Orman örtüsünün zamanla azaldığı çevrede makilik alanlar yaygınlaşırken, Samurlu ile Güzelhisar arasında kızılçam ormanı oluşturulmasına yönelik çalışmalar da sürüyor.
1933 yılında yapılan okul restore edildi
Köyün önemli yapılarından Vali Kazım Paşa İlk Mektebi, İzmir Valisi Kazım Dirik döneminde köylülerin desteğiyle inşa edildi. 1933 yılında tamamlanan bina, 1970'e kadar eğitim verdi. Daha sonra kullanılmaz hale gelen tarihi okul, Aliağa Belediyesi ve İl Özel İdaresinin çalışmalarıyla restore edilerek yeniden ziyarete açıldı.
Antik mezarlar köyün geçmişini ortaya çıkardı
Samurlu’nun tarihi yalnızca 1857 yılıyla sınırlı değil. Kyme Antik Kenti yakınındaki Samurlu Nekropolü, bölgenin antik dönemlerde de kullanıldığını gösteriyor. 2012 yılında gerçekleştirilen kazılarda çok sayıda mezar açığa çıkarıldı. Taş bloklarla oluşturulan mezar yapılarının yanı sıra bronz hydria türü kaplar da bulundu.
Bölgede tespit edilen mimari parçalar ve yeniden kullanılmış taşlar, yerleşimin eski dönemlerine ilişkin önemli bulgular arasında yer aldı.
Yörük kültürü ile antik tarih aynı köyde buluşuyor
Samurlu, zeytin üretimiyle şekillenen günlük yaşamını sürdürürken farklı dönemlerden kalan tarihi değerlerini de koruyor. Samur Dede mezarı, eski okul binası ve nekropol alanı, Aliağa’nın bu köyünü tarihi açıdan dikkat çekici bir noktaya taşıyor.
