Bir anlaşmanın görüşmeleri yapılmaktaydı.
30 Ocak 1923'de iki ülke arasında yapılan anlaşma sonrası Yunanistan'da yaşayan 600 bin Türk ve Türkiye'de bulunan 1 milyon 200 bin Rum yaşadıkları topraklardan adeta sürüldü.
Gözyaşı, acı, hasret hiç bitmedi. Yeni yerlerine ulaşırken hastalanıp, ölenler oldu.
Sağ kalıp yeni ülkelerine gelenler sıla hasreti çekti. Oraya adapte olmakta zorlandılar. Bir bavul ve ellerinde mal varlıklarını gösteren bir kağıt parçasıyla geldiklerinde, eski varlıklarının karşılığını bulamayanlar oldu.
ZOR YILLAR...
Ne geri dönebilirlerdi ne de kaçabilirlerdi. Yeni yaşamlarına alışıp, bir düzen kurmaları gerekiyordu. Gittikleri ülkenin kanını taşıyorlardı belki ama dilleri çoğunun farklıydı.
ACI VE HASRETİN ŞARKISI...
Uyum sağladılar. Bir taraf acılarını içlerine gömerken diğer taraf acıları ile ayakta durdu. Akan gözyaşları ile beslendi. Müziğe verdi kendini hasretlerini notaya döküp, çalıp söylediler. Rebetiko denilen şarkılarla dans ettiler... İki dilin ortak seslendirdiği ezgileri duyduğunuzda tüyleriniz diken diken olur. Yaşanmışlıkları hissedersiniz...
Hadi kısa bir mola verelim. Açın müziğin sesini bir Rebetiko şarkı dinleyin. Aman derdime bir çare...
Yemeklerini getirdiler. Gittikleri yerde özel bir damak tadı yarattılar. Uyum sağlamakta zorlansalar da bir şekilde insan herşeye alışıyor.
MERHABA... KALİMERA...
Önce sustular, sonra unuttular, şimdi köklerini araştırmaya başladılar. Bir Yunan köyünde 'merhaba' ile ya da bir Türk kasabasında 'kalimera' ile karşılanabilirsiniz.
Dünya artık iyice küçüldü. Elimizdeki telefon ile her yere ulaşabiliyoruz. Belki 103 yıl önce atalarınız mübadelenin zorluklarını yaşamış olabilir.
Haftaya görüşmek üzere...