Kuşadası bugün Aydın'ın ilçesi, orası kesin. Ama soruyu "eskiden İzmir'e mi bağlıydı" diye sorarsanız cevap evet, hem de yaklaşık bir asır boyunca. 1865'te ilçe olan Kuşadası, Osmanlı'dan Cumhuriyet'e uzanan süreçte hep İzmir'in çatısı altında kaldı. Liman ticareti de zaten İzmir üzerinden dönüyordu.
Kuşadası İzmir'den ne zaman koptu?
Tarih 1957. O yıl çıkan 7033 sayılı kanun, ilçenin Aydın'a devrini hükme bağladı ve düzenleme 1 Eylül 1957'de yürürlüğe girdi. İnternette sık sık 1954 yazıldığını görürsünüz; o bilgi yanlış, resmi kayıt 1957 diyor. İşin bir de az bilinen tarafı var. Selçuk o güne kadar Kuşadası'na bağlı bir beldeydi. Aynı düzenlemeyle Selçuk İzmir'e geçti, Kuşadası Aydın'a. İki komşu, bir kanunla il değiştirdi yani.
Kuşadası neden Aydın'a verildi?
Burada devreye dönemin Başbakanı Adnan Menderes giriyor. Menderes Aydın Koçarlı doğumlu ve halk arasında yıllarca "memleketine deniz getirdi" diye anlatıldı bu karar. Tamam, Aydın'ın elinde zaten Söke ve Didim gibi kıyı ilçeleri vardı; o yüzden hikayenin biraz abartıldığını söyleyenler de çıkıyor. Ama sonuç ortada. Kuşadası'nın katılması Aydın'ı turizmde bambaşka bir lige taşıdı. Bugün ilin kasasına en çok döviz sokan ilçelerin başında geliyor.
Kuşadası İzmir'e uzak mı?
Değil. İl değişmiş ama harita yerinde duruyor; İzmir merkeze 90, Aydın merkeze 82 kilometre civarı bir mesafe söz konusu. Selçuk'la sınır komşusu olması ve Adnan Menderes Havalimanı'na yakınlığı yüzünden ulaşımda hala İzmir kapısı kullanılıyor. Limanına her yıl dev kruvaziyer gemiler yanaşıyor, yazın nüfus milyonu aşıyor. Hatta sezonun zirvesinde sahil şeridinde yürüyecek yer bulmak bile mesele oluyor. Kağıt üzerinde Aydınlı, gönüllerde ise iki şehre birden ait bir ilçe desek herhalde en doğrusu bu olur.