Son Dakika... İmamoğlu'na siyasi yasak sonrası ne olacak?

Gündem 14.12.2022, 18:25 Bünyamin Dobrucali
Son Dakika... İmamoğlu'na siyasi yasak sonrası ne olacak?

İBB Başkanı İmamoğlu’nun belediye başkanlığının düşmesi ve cumhurbaşkanlığı adaylığının önünün kesilmesi için, İstanbul 7. Asliye Ceza Mahkemesi’nin bugün verdiği kararın istinaf mahkemesi ve Yargıtay süreçlerinden geçerek onanması zorunluluğu bulunuyor. Kısa Dalga'dan Ersan Atar'ın haberine göre İmamoğlu olası bir onama sürecinin sonuna kadar belediye başkanı olarak kalacak. İmamoğlu’na siyasi yasak getirense bilindiğinin aksine TCK’nın 53. Maddesi değil, Mahalli İdareler Kanunu ve Milletvekili Seçimi Kanunu.

YSK üyelerine hakaret suçundan 2 yıl 7 hapse mahkum olan İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nu hem belediye başkanlığını kaybettirecek olan hem de olası cumhurbaşkanlığı adaylığının önünü tıkayan birçok düzenleme bulunuyor. Ancak bütün bu düzenlemeler için öncelikle cezanın istinaf ve Yargıtay süreçlerinden geçerek onanması gerekiyor. İmamoğlu’nu siyasi yasak getirense bilindiğinin aksine TCK’nın 53. Maddesi değil, Mahalli İdareler Kanunu ve Milletvekili Seçimi Kanunu. Cumhurbaşkanlığı’nda önünü kesense Anayasa’nın 101. Maddesi.

İmamoğlu buna göre öncelikle hakkındaki kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinafa götürecek. Bölge Adliye Mahkemesi’nin, İstanbul 7. Asliye Ceza Mahkemesi’nin kararını yerinde bulması durumunda İmamoğlu’nun o kararı da Yargıtay’da temyize götürme hakkı bulunuyor. İmamoğlu’nun belediye başkanlığı anca, Yargıtay’ın da kararı onamasından sonra mümkün olabilecek. İmamoğlu olası bir onama kararı tarihine kadar belediye başkanı olarak görevine devam edecek. Hatta kararın onanması süreci 2023 seçimlerinden sonraya kalırsa Cumhurbaşkanlığına aday olmasının önünde de en azından mevzuat açısından sakınca bulunmuyor.

Cezanın olası onama kararından sonrası içinse iki soru gündeme geliyor. Belediye Başkanlığı düşer mi? Cumhurbaşkanı adayı olabilir mi?

İşte o soruların, yasalardaki hükümlere göre yanıtları:

1) Karar onanınca belediye Başkanlığı niye düşer?
Mahalli İdareler Kanunu’nun 9. Maddesi, kimlerin belediye başkanı seçilebileceklerini düzenliyor. “Seçilme Yeterliliği” başlıklı maddede şu hüküm yer alıyor:

“Milletvekili Seçimi Kanununun 11’ inci maddesinde belirtilen sakıncaları taşımamak şartıyla, on sekiz yaşını dolduran her Türk vatandaşı belediye başkanlığına, il genel meclisi ve belediye meclisi üyeliğine seçilebilir.”

Bu maddenin işaret ettiği Milletvekili Seçimi Kanunu’nun 11’inci maddesinde de “milletvekili seçilemeyecek olanlar” sıralanırken, “Taksirli suçlar hariç, toplam bir yıl veya daha fazla hapis veya süresi ne olursa olsun ağır hapis cezasına hüküm giymiş olanlar”ın milletvekili seçilemeyecekleri belirtiliyor.

Belediye Başkanı seçilebilmek için, bu yönüyle, milletvekili seçilme şartları da gerektiğinden İmamoğlu’nun belediye başkanı seçilme şartları ortadan kalkmış oluyor. Seçilme şartı ortadan kalktığı için de halihazırda seçilmiş olması da İmamoğlu’nun belediye başkanlığının düşürülmesine neden oluyor. Bu durumda “düşürme” işlemini, mazbatasını veren YSK mı yapacak yoksa İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisi mi yapacak bu konudaki belirsizlik ise cezanın onanması halinde giderilecek.

Türk Ceza Kanunu’nun, “Belli hakları kullanmaktan yoksun bırakılma” başlıklı 53’üncü maddesinde de “Kişinin, kasten işlemiş olduğu suçtan dolayı hapis cezasına mahkûmiyetin kanuni sonucu olarak”, “seçme ve seçilme ehliyetinden yoksun bırakılacağı” hükmü yer alıyor.

Anayasa Mahkemesi, 8 Ekim 2015 bu düzenlemeyi “seçilme ehliyeti” yönünden iptal etmişti ancak bu iptal kararında kişinin aldığı cezanın süresinin belirtilmemiş olması gerekçe olarak gösterilmişti. Buna göre İmamoğlu, Anayasa Mahkemesi düzenlemede iptal kararı vermemiş olsaydı, 1 yılın altında ceza alsa da siyasi yasaklı hale gelecek, 53. Madde o zaman devreye girecekti.

2) Karar onanınca neden Cumhurbaşkanı olamaz?
İmamoğlu, 2023 seçimlerinin erkene alınmaması halinde, Haziran ayına kadar hakkındaki cezası kesinleşmezse, en azından kağıt üzerinde, cumhurbaşkanı adayı olabiliyor.

Hakkındaki seçim tarihine kadar kesinleşirse Cumhurbaşkanlığı adaylığı, kağıt üzerinde bile tartışılamayacak.

Anayasa’nın 101. Maddesi, kimlerin cumhurbaşkanı olabileceğini sıralıyor. Maddede, bir kişinin tıpkı 40 yaşını doldurmuş olmak, yükseköğrenim yapmış olmak gibi “milletvekili seçilme yeterliliğine sahip Türk vatandaşı” olması şartı aranıyor.

Milletvekili Seçimi Kanunu’nun 11’inci maddesi de “Taksirli suçlar hariç, toplam bir yıl veya daha fazla hapis veya süresi ne olursa olsun ağır hapis cezasına hüküm giymiş olanlar”ın milletvekili seçilemeyeceğini hüküm altına aldığından İmamoğlu öncelikle milletvekili seçilme yeterliliğini kaybetmiş olmuyor. Bunun sonucu olarak da Cumhurbaşkanlığına aday olamıyor.(Kısa Dalga)

banner55
Yorumlar (1)
banner40
Günün Anketi Tümü
Bugün genel seçim olsa hangi partiye oy verirsiniz?
Bugün genel seçim olsa hangi partiye oy verirsiniz?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 22 54
2. Fenerbahçe 21 45
3. Başakşehir 21 40
4. Beşiktaş 21 39
5. A.Demirspor 21 38
6. Trabzonspor 22 38
7. Kayserispor 21 32
8. Konyaspor 21 27
9. Karagümrük 21 26
10. Gaziantep FK 22 25
11. Alanyaspor 22 25
12. Sivasspor 22 24
13. Antalyaspor 21 24
14. Hatayspor 21 23
15. Ankaragücü 21 22
16. Kasımpaşa 22 22
17. Giresunspor 21 21
18. İstanbulspor 22 21
19. Ümraniye 21 14
Takımlar O P
1. Samsunspor 22 42
2. Eyüpspor 21 41
3. Bodrumspor 21 38
4. Pendikspor 22 37
5. Rizespor 21 37
6. Keçiörengücü 22 37
7. Sakaryaspor 22 37
8. Bandırmaspor 21 34
9. Boluspor 22 34
10. Manisa FK 21 30
11. Göztepe 22 30
12. Adanaspor 22 25
13. Tuzlaspor 22 22
14. Altay 22 19
15. Erzurumspor 22 18
16. Altınordu 21 17
17. Gençlerbirliği 22 16
18. Denizlispor 22 16
19. Yeni Malatyaspor 22 17
Takımlar O P
1. Arsenal 20 50
2. M.City 21 45
3. M. United 21 42
4. Newcastle 21 40
5. Tottenham 22 39
6. Brighton 20 34
7. Brentford 21 33
8. Fulham 22 32
9. Chelsea 21 30
10. Liverpool 20 29
11. Aston Villa 21 28
12. Crystal Palace 21 24
13. Nottingham Forest 21 24
14. Leicester City 21 21
15. Wolves 21 20
16. West Ham United 21 19
17. Leeds United 20 18
18. Everton 21 18
19. Bournemouth 21 17
20. Southampton 21 15
Takımlar O P
1. Barcelona 19 50
2. Real Madrid 20 45
3. Real Sociedad 20 39
4. Atletico Madrid 20 35
5. Villarreal 20 31
6. Real Betis 20 31
7. Athletic Bilbao 20 29
8. Rayo Vallecano 19 29
9. Osasuna 20 29
10. Mallorca 20 28
11. Girona 20 24
12. Celta Vigo 20 23
13. Real Valladolid 20 23
14. Almeria 19 22
15. Sevilla 19 21
16. Espanyol 20 21
17. Valencia 20 20
18. Cadiz 20 19
19. Getafe 20 18
20. Elche 20 9
Günün Karikatürü Tümü